<?xml version='1.0' encoding='UTF-8'?><?xml-stylesheet href="http://www.blogger.com/styles/atom.css" type="text/css"?><feed xmlns='http://www.w3.org/2005/Atom' xmlns:openSearch='http://a9.com/-/spec/opensearchrss/1.0/' xmlns:georss='http://www.georss.org/georss' xmlns:gd='http://schemas.google.com/g/2005' xmlns:thr='http://purl.org/syndication/thread/1.0'><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772</id><updated>2011-07-08T01:02:03.273-07:00</updated><title type='text'>Timor Leste 16-D Campaign Against  Violence</title><subtitle type='html'>HAPARA VIOLENSIA KONTRA FETO, AGORA!</subtitle><link rel='http://schemas.google.com/g/2005#feed' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/posts/default'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default?max-results=100'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/'/><link rel='hub' href='http://pubsubhubbub.appspot.com/'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><generator version='7.00' uri='http://www.blogger.com'>Blogger</generator><openSearch:totalResults>23</openSearch:totalResults><openSearch:startIndex>1</openSearch:startIndex><openSearch:itemsPerPage>100</openSearch:itemsPerPage><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-3746715989332211517</id><published>2009-12-04T00:14:00.000-08:00</published><updated>2009-12-04T00:27:11.722-08:00</updated><title type='text'>REDE FETO HALO KAMPANHA 16 DIAS KONTRA VIOLENSIA IHA DISTRITU ERMERA NO MANATUTO</title><content type='html'>&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SxjHS_9ZD3I/AAAAAAAAAlk/vvE-I20s9GM/s1600-h/Ramos+horta+hapara+violensia.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 244px; height: 320px;" src="http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SxjHS_9ZD3I/AAAAAAAAAlk/vvE-I20s9GM/s320/Ramos+horta+hapara+violensia.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5411294081506152306" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;span style="font-size:85%;"&gt;&lt;span style="font-style: italic;"&gt;Dili-Timor Leste/04 Dezembru 2009&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;br /&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;Atu bele komemora kampanha 16 aktivismu kontra violensia hasoru feto, Rede Feto Timor Leste sei organiza atividade diskusaun publiku iha ivel distrital. Rede Feto hanesan organizasaun subrinha ba organizasaun feto 18 iha Timor Leste sei halo diskusaun publiku iha distritu Ermera no Manatuto ho konvida parte sosiedade hotu-hotu bele partisipa iha atividade ida ne’e. &lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;Ita hotu-hotu hatene, durante loron 16 komesa dia 25 Novembru too dia 10 Desembru, nasaun hotu-hotu atu atividade oin-oin atu bele haberan informasaun no hametin komunidade sira atu bele kombate violensia kontra feto. Loron aktivismu ida ne’e hahu husi loron 25 Novembru ne’ebe mundu konese hanesan Loron Internasional Eliminasaun Violensia Kontra Feto. Ba tinan 2009, atividade kampanha Rede Feto nian foti tema hanesan “ Feto no Mane Iha Komitmentu Forte atu Hakotu Violensia”.&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;Atividade kampanha loron rua ne’e sei realiza iha distritu :&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;b style=""&gt;DISTRITU ERMERA&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;ul&gt;&lt;li&gt;Kuarta feira, 9 de Dezembru 2009&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;ul&gt;&lt;li&gt;Fatin iha Aula Administrasaun Distrital Gleno&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;ul&gt;&lt;li&gt;Oras 08.30 too remata&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;b style=""&gt;DISTRITU MANATUTO&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;ul&gt;&lt;li&gt;Kuarta feira, 10 de Dezembru 2009&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;ul&gt;&lt;li&gt;Fatin iha Aula Centru Juventude Manatuto&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;ul&gt;&lt;li&gt;Oras 08.30 too remata&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;Programa :&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;ul&gt;&lt;li&gt;Abertura husi Administrasaun Distritu&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;ul&gt;&lt;li&gt;Aprezentasaun husi Direitora Rede Feto kona-ba Direitu Feto no Igualdade&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;ul&gt;&lt;li&gt;Apresentasaun husi Assosiasaun Mane Kontra Violensia (AMKV) kona-ba Violensia baseia ba Jeneru no Kampanha Hapara Violensia iha Timor Leste.&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;ul&gt;&lt;li&gt;Diskusaun ho komunidade&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;ul&gt;&lt;li&gt;Taka&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;Ba informasaun klaru bele kontaktu ba :&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;ul&gt;&lt;li&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Sekretariadu Rede Feto, &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Rua Bispo de Madeiros, Mascarinhas Dili (Univ. Undil nia Sorin)&lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Telf : 3317405, &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Email : redefeto@yahoo.com, &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Informasaun kona-ba programa ida ne’e bele haree iha ami nia webblog : &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;a href="http://www.redefeto.blogspot.com/"&gt;www.redefeto.blogspot.com&lt;/a&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;  &lt;p class="MsoNormal"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-3746715989332211517?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/3746715989332211517/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/12/rede-feto-halo-kampanha-16-dias-kontra.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/3746715989332211517'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/3746715989332211517'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/12/rede-feto-halo-kampanha-16-dias-kontra.html' title='REDE FETO HALO KAMPANHA 16 DIAS KONTRA VIOLENSIA IHA DISTRITU ERMERA NO MANATUTO'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SxjHS_9ZD3I/AAAAAAAAAlk/vvE-I20s9GM/s72-c/Ramos+horta+hapara+violensia.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-675879233576708749</id><published>2009-12-01T00:08:00.000-08:00</published><updated>2009-12-01T00:12:54.423-08:00</updated><title type='text'>FETO MOS IHA DIREITU BA SAUDE REPRODUKTIVA</title><content type='html'>&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SxTPWsXjidI/AAAAAAAAAlM/Zu5Z4X0Ldik/s1600/1abuse1.gif"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 203px; height: 135px;" src="http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SxTPWsXjidI/AAAAAAAAAlM/Zu5Z4X0Ldik/s320/1abuse1.gif" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5410177041152838098" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;Dili-Timor Leste/Loron AIDS Mundial - 1 Dez 2009&lt;br /&gt; &lt;p style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Kada tinan iha loron 1 Dezembru, mundu tomak komemora Loron Aids Internasional. Loron ida ne’e hanesan loron ida atu bele kombate moras HIV/AIDS. Durante tinan barak, moras ida ne’e sai ona ameasa boot ba komunidade mundu hotu no halo ema rihun ba rihun mate. Lideransa husi nasaun hotu-hotu mos fo prioridade ba impaktu husi moras ida ne’e tamba laos deit daet ba ema ne’ebe hetan risku boot maibe daet ona ba ema seluk la iha risku hanesan donna da casa sira. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Iha tinan 2008, ema besik 33,4 milloen positivu moras HIV/SIDA. Husi numeru ida ne’e, persentasaun feto moris ho virus HIV/SIDA barak liu kompara mane. Virus HIV/SIDA bele hadaet ba ema liuhusi dalan oin-oin hanesan relasaun seksual ne’ebé la seguru, daet husi inan isin rua ne’ebe pozitivu HIV/SIDA ba nia bebé iha nia isin no ikus mai wainhira labarik ne’e moris, nia bebe mos pozitivu virus HIV/SIDA. Iha parte seluk, virus HIV/SIDA mos bele hadaet liu husi daun sona nian/&lt;i style=""&gt;jarum suntik&lt;/i&gt;. Virus HIV/SIDA bele daet ba malu liu husi transfuzaun raan husi ema ne’ebé pozitivu HIV/SIDA ba ema&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;seluk.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Tuir estatístika Ministério Saúde nian hateten katak komesa tinan 2002 too tinan 2009 kazu AIDS/SIDA aumenta bebeik. Agora ema ne’ebe positivu HIV/SIDA ho &lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;total ema nain 120. Husi total ida ne’e ema nain 17 mate ona. Iha tinan 2008 de'it, tui dadus husi Ministeriu Saude rejista ona ema hamutuk  nain 500 husi distritu ne’ebe deferensia hanesan Maliana total 41 mane 10 feto 31, Suai total 17 mane 13 no feto 4, Maubisse total 9 mane 8 no feto 1, Oecusse total 44 mane 32 no feto 12, no distritu seluk ne’ebe la temi total hamutuk 321 feto 77 hetan ona tes ran katak positivu hetan moras HIV/SIDA.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Sei ita kompara ho tinan 2004 ne’ebe iha deit ema nain 24 positivu HIV/SIDA maka durante tinan 5 numeru ema ne’ebe positivu HIV/SIDA aumenta too ema nain 100. Kada tinan maizemenus ema nain 20 hetan positivu moras HIV/SIDA. Iha fatin la hanesan, Daniel Marcal nudar Direitur husi organizassaun sosiedade sivil hanesan Church World Service (CWS), esplikasaun katak iha estimasaun ema 5.000 resin  maka hetan ona moras HIV/SIDA iha Timor Leste. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="margin: 0cm 0cm 0.0001pt; text-align: justify;"&gt;&lt;b style=""&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Tamba Saida Moras Ida ne’e Aumenta Bebeik ?&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="margin: 0cm 0cm 0.0001pt; text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Timor Leste hanesan nasaun independensia mos hetan impaktu negativu husi mundu global liu-liu husi ema internasional barak serbisu iha nasaun ida ne’e. Atividade prostituisaun ne’ebe barak akontese iha kapital Timor Leste mos hanesan kauza ida tamba sa moras HIV/SIDA aumenta bebeik. Husi dadus ne’ebe iha, moras HIV/SIDA daet barak liu husi relasaun seksual ne’ebe la seguru.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="margin: 0cm 0cm 0.0001pt; text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Ema internasional barak ne’ebe serbisu iha Timor Leste inklui osan dollar Americano ne’ebe sirkula iha nasaun ida ne’e halo prostituisaun sai hanesan area serbisu ida bele hetan dollar lalais. Kondisaun ida ne’e halao feto prostituta husi nasaun seluk mai no serbisu iha area ida ne’e. Husi peskiza Fundasaun Alola iha tinan 2004 kona-ba atividade prostitusaun iha Timor Leste hateten katak ema estranjeiru nain 148 husi nasaun 6 hanesan Indonesia, China, Filipina, Thailandia no Australia &lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;serbisu hanesan feto prostituta iha Timor Leste. Iha relatorio ida ne’e mos hatete katak feto Timor nain 100 mos involve iha bisnis a’at ida ne’e. Area prostitusaun hanesan area ida perigozu ida ba feto prostituta sira tamba sira bele hetan violensia oin-oin husi sira nia kliente inklui mos bele hetan moras HIV/SIDA tamba halo relasaun seksual la seguru. Hahalok a’at mane sira ne’ebe gosta ba fatin prostituisaun mos halo moras ida ne’e daet lalais ba ema seluk.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Problema prostituisaun ne’e mosu iha ita nia sosedade barak tamba razaun ekonomia. Kondisaun ekonomia Timor Leste ne’ebe sei fraku halo ema barak liu-liu ema sira moris iha fatin rural hetan limitasaun atu bele sustenta sira nia moris. Kondisaun ida ne’e aumenta tan ho sira nia inkapasidade no hare ba faktores fiziku ne’ebe fraku liu kompara ho mane. Tiur peskiza Fundasaun Alola nian iha tinan 2004, prostituisaun mosu barak tamba razaun ekonomia no violensia baseia de jeneru. Iha Timor Leste, fatin barak sai ona imajina a’at iha sosiedade nia laran hanesan fatin protituisaun lokal. Fatin sira ne’e mos bele sai fatin ida atu moras HIV/SIDA bele hadaet ba ema seluk bainhira estadu la halo kontrola ba atividade ilegal ida ne’e. Estadu Timor Leste liu husi instituisaun sira ne’be iha responsibilidade ba combate moras HIV/SIDA tenke proaktiva para moras ida ne’e la bele estraga ita nia sosiedade no ita nia futuru. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;b style=""&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Tamba Sa Maka Feto Sai Vulnerável Liu ba Virus HIV/SIDA? &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="margin: 0cm 0cm 0.0001pt; text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Husi resultadu peskiza ne’ebe Organizasaun Mundial ba Kombate Moras HIV/SIDA (UNAIDS) halo hatudu katak iha duni relasaun forte entre violensia hasoru feto no moras HIV/SIDA ne’ebe hadaet lais liu-liu ba feto sira. Feto hanesan sexu fraku ida kompara ho mane la iha poder/forsa boot ida atu bele rejeita bainhira sira nia laen hakarak halo relasaun seksual inklui halo relasaun seksual ho violensia oin-oin. Faktor ida ne’e mos sai hanesan kauza ida katak feto risku duni ba moras HIV/SIDA. Iha tempu hanesan, feto barak mos ladun hetan asesu informasaun ne’ebe diak no lolos kona-ba moras ida ne’e rasik.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Disigualdade no injutisa jeneru halo feto maluk sira la bele hili sira nia futuru, la bele hili sira nia laen, la bele hili bainhira sira bele kaben, oinsa sira bele halo relasaun seksual no la iha poder atu bele halo relasaun seksual ne’ebe seguru. Iha sektor ekonomia, feto mos hetan diskriminasaun boot tamba sira laiha kbiit ekonomia no halo feto sira depende deit ba sira nia laen atu bele sustenta sira nia familia. Kondisaun ida ne’e halo feto nia posisaun fraku tebes no seidauk aumenta ho faktus ne’ebe iha katak feto barak unalfabetu, laiha asesu ba informasaun, nivel edukasaun ne’ebe minimu liu inklui mos sistema lei nian ne’ebe ladun fo apoio ba feto sira. &lt;/span&gt;&lt;span style="" lang="EN-GB"&gt;Faktus sira ne’e halo feto hetan risku boot ba moras HIV/AIDS.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;b style=""&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Moras HIV/SIDA No Violensia Hasou Feto&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="margin: 0cm 0cm 0.0001pt; text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Asaun atau bele hapara moras HIV/SIDA sai ona isue internasional ida. Iha nasaun barak, aktivista feto no direitus humanus sira tau ona isu ida ne’e sai hanesan parte intregadu ida husi kampanha loron 16 eliminasaun violensia kontra feto. Aktivista sira hanoin katak iha relasaun forte entre violensia&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;hasoru feto no moras HIV/SIDA ne’ebe hadaet lalais.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Tuir Konvensaun CEDAW nian ne’ebe Estadu Timor Leste ratifika hateten katak Governo Timor Leste iha obrigasaun atu garantia feto nian direitu inklui feto nia direitu iha area saude repruduktiva. &lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;Artigu 12.1 Konvensaun CEDAW hateten katak estadu membru tenke hola medida hotu-hotu&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;ne’ebe lolos atu halakon diskriminasaun kontra feto iha area kuidadu kona-ba saude atu nune garantia asesu ba serbisu kuidadu ba saude nune’e mos asesu ba planu familiar ne’ebe tenke baseia ba feto no mane nia igualdade. Artigu ida ne’e haforsa tan ho rekomendasaun jeral husi Konvensaun CEDAW numeru 24 pontu 5 ne’ebe deklara katak sirkunsizaun ba feto, virus HIV/SIDA, feto aleijada sira, violensia hasoru feto no iguladade iha relasaun familiar nudar parte intregadu ida reasiona ho obediensia ba artigu 12 konvensaun CEDAW nian. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Estatutu feto iha area saude ida ne’e mos haforte tan liu husi Deklarasaun Beijing 1995ne’ebe obriga nasaun hotu hotu atu bele implementa rekomendasaun husi deklarasaun ida ne’e. Iha sektor feto no saude, Deklarasaun Beijing mos hateten klaru katak nasun ne’ebe asina deklarasaun ida ne’e tenke foti asaun ne’ebe sensitive ba jeneru atu bele kombate moras HIV/AIDS nomos problema saude seksual no reproduktiva.&lt;b style=""&gt; &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="margin: 0cm 0cm 0.0001pt; text-align: justify;"&gt;&lt;b style=""&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Saida Maka Ita Bele Halo?&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Haré ba realidade katak numeru ema positivu virus HIV/SIDA iha Timor Leste komesa aumenta, ne’e duni presiza halo asaun preventiva atu bele hamenus número hirak ne’e liu husi programa integrada. Instituisaun hotu tenke involve iha laran inklui mos sosiedade sivil no familia rasik tamba problema moras ida ne’e laos deit problema governo nia deit maibe problema ita hotu. Iha parte ida, faktus hatudu mai ita katak ema barak ladun hetan informasaun kona-ba moras ida ne’e liu-liu ba feto sira. Iha parte seluk, ita mos la bele taka matan ba atividade prostituisaun ne’ebe buras iha kapital Timor Leste no fatin seluk. Hanesan linha ida husi virus HIV/SIDA bele hadaet ba ema seluk, problema prostituisaun tenke resolve lalais liu husi fo poder ba policia atu bele halao operasaun konjunta atu bele hapara atividade ilegal ida ne’e.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Governo mos tenke halao mekanismu ne’ebe diak atu bele prevene Timor Leste husi prostituisaun liu-liu prevene nasaun ida ne’e husi “invasaun” feto prostituta internasional ne’ebe diskonfia bele lori virus HIV/SIDA tama liu husi transaksaun seksual. Iha parte ida ne’e, diresaun Polisia Imigrasaun kaer funsaun importante atu bele prevene Timor Leste husi prostituisaun no trafiking Umano. Governo mos tenke tau matan ba Timor oan balun ne’ebe involve iha bisnis ida ne’e para ema hirak ne’e bele hetan kapasitasaun ruma ou serbisu ruma no muda sira nia atividade hanesan feto prostituta.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Governo mos tenke prepara fatin tratamentu ida atu bele trata ema sira ne’e positivu virus HIV/SIDA no garantia sira nia direitu. Ba asesu publiku, governo liu husi Ministeriu Saude tenke mos prepara fatin publiku ida atu ema hotu bele halo testu ba moras ida ne’e. Iha parte justisa, Tribunal tenke fo sansaun aas ba kazu prostituisaun nian para ema ne’ebe sai autor ba atividade ilegal ida ne’e la bele repete hahalok a’at ida ne’e. Presiza mos lei ida atu bele regula no fo sansaun ba ema no groupu ne’ebe involve iha laran nomos fo rahabilitasaun ema ne’ebe sai autor prostituisaun. Nesisidade ida ne’e hanesan obrigasaun estadu Timor leste nian baseia ba Konvensaun CEDAW artigu 6 , estadu membru sei foti medidas hotu-hotu ne’ebe loos hanesan legislasaun ka halo lei atu kontra makas forma oin-oin kona-ba trafiku ba feto no esplorasaun protituisaun ba feto sira.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Bainhira instituisaun hirak ne’e la bele halo sira nia knaar ho diak maka sosiedade bele la fiar ba sira nia funsaun tamba kondisaun ida ne’e bele haburas prostituisaun iha rai laran no destrui mentalidade sosiedade Timor Leste nian liu-liu familia sira. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Atu bele kombate moras ida ne’e, presiza mos fahe informasaun ba nivel sosiedade hotu-hotu liu-liu ba sira ne’ebe hetan risku boot liu ba moras ida ne’e. Ba familia sira mos, tenke hamoris respeita malu entre laen no nia fen. Laen sira tenke respeita direitu saude reproduktiva sira nia fen, halo relasaun seksual ne’ebe seguru no la usa violensia. (&lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:78%;"&gt;&lt;i style=""&gt;&lt;span lang="PT"&gt;RFTL/ICP Office/Cop09&lt;/span&gt;&lt;/i&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;)***&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-675879233576708749?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/675879233576708749/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/12/feto-mos-iha-direitu-ba-saude.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/675879233576708749'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/675879233576708749'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/12/feto-mos-iha-direitu-ba-saude.html' title='FETO MOS IHA DIREITU BA SAUDE REPRODUKTIVA'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SxTPWsXjidI/AAAAAAAAAlM/Zu5Z4X0Ldik/s72-c/1abuse1.gif' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-793990987322894842</id><published>2009-11-25T22:31:00.000-08:00</published><updated>2009-11-25T22:41:31.931-08:00</updated><title type='text'>Men challenging violence against women in East Timor</title><content type='html'>&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/Sw4igEe3H9I/AAAAAAAAAk0/VRjwkvzFxYk/s1600/amkv200.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 194px; height: 320px;" src="http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/Sw4igEe3H9I/AAAAAAAAAk0/VRjwkvzFxYk/s320/amkv200.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5408298136872886226" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;span style="font-style: italic;font-size:85%;" &gt;Australia source : &lt;a href="http://www.ausaid.gov.au/keyaid/sixteendays/default.cfm"&gt;www. ausaid.gov.au&lt;/a&gt;&lt;/span&gt;&lt;p style="text-align: justify;"&gt;In East Timor, the Association of Men against Violence is working to engage men in ending violence against women. This men’s organisation recognises that gender equality will not occur without the involvement of men.&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;"&gt;The Association of Men Against Violence works at the community level, in nine districts across East Timor, to increase people’s knowledge and to change men’s behaviour on violence against women. &lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;"&gt;A key part of this is working with young men. The Association is also noted for innovative ‘guerrilla tactics’—creating mini-awareness moments whenever opportunities arise. An example of this strategy is members initiating loud conversation about gender equality while riding on a bus or attending a cockfight. &lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;"&gt;The Association of Men Against Violence works closely with the Government of East Timor and other community groups as part of a network of organisations working to promote gender equality and to stop violence against women in East Timor.&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;"&gt;In 2009 AusAID provided $60,000 to support the work of the Association of Men Against Violence. (visit this website : &lt;a href="http://http://www.ausaid.gov.au/keyaid/sixteendays/default.cfm"&gt;http://www.ausaid.gov.au/keyaid/sixteendays/default.cfm)&lt;/a&gt;&lt;br /&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p&gt; &lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-793990987322894842?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/793990987322894842/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/men-challenging-violence-against-women.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/793990987322894842'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/793990987322894842'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/men-challenging-violence-against-women.html' title='Men challenging violence against women in East Timor'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/Sw4igEe3H9I/AAAAAAAAAk0/VRjwkvzFxYk/s72-c/amkv200.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-8377476813248564722</id><published>2009-11-25T22:27:00.000-08:00</published><updated>2009-11-25T22:29:24.111-08:00</updated><title type='text'>Urges Ending Discrimination, Reaffirming Women’s Human Rights</title><content type='html'>&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/Sw4gJX-0MzI/AAAAAAAAAks/6WzzavPgM2s/s1600/ban_ki-moon-l.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 251px; height: 320px;" src="http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/Sw4gJX-0MzI/AAAAAAAAAks/6WzzavPgM2s/s320/ban_ki-moon-l.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5408295547946939186" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;i style=""&gt;UN Secretary-General Ban Ki-moon’s message on the International Day for the Elimination of Violence against Women, observed on 25 November 2009:&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/i&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;In the 10 years since the General Assembly designated 25 November as the International Day for the Elimination of Violence against Women, the circle of engagement has widened.  More groups and individuals, including men and boys, are getting involved in efforts to prevent and address this heinous violation of women’s human rights.  There has also been significant progress at the national level as many countries have adopted laws and comprehensive action plans.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;However, much work lies ahead.  In every country, women and girls continue to be plagued by violence, causing tremendous suffering.  Such violence undermines development, generates instability, and makes peace that much harder to achieve.  We must demand accountability for the violations, and take concrete steps to end impunity.  We must listen to and support the survivors.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;Our goal is clear:  an end to these inexcusable crimes ‑‑ whether it is the use of rape as a weapon of war, domestic violence, sex trafficking, so-called “honour” crimes or female genital mutilation/cutting.  We must address the roots of this violence by eradicating discrimination and changing the mindsets that perpetuate it.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;The “UNiTE to End Violence against Women” campaign that I launched last year is galvanizing action across the United Nations system.  It calls for all countries to put in place, by the year 2015, strong laws, multi-sectoral action plans, preventive measures, data collection, and systematic efforts to address sexual violence in conflict situations.  I invite Governments, organizations and individuals to join us in this Campaign.  I have also just launched a Network of Men Leaders to strengthen our advocacy.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;The United Nations General Assembly’s support for the creation of a new gender equality entity will also bolster our work.  The new entity will promote gender equality and the empowerment of women, and hold the United Nations system itself accountable for supporting measures to eliminate discrimination against women and end violence against them.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;Women around the world are the very linchpin keeping families, communities, and nations together.  On this International Day, let us reaffirm our commitment to women’s human rights; let us invest more resources in countering this violence; and let us do all it takes to end these horrific assaults once and for all.***&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-8377476813248564722?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/8377476813248564722/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/urges-ending-discrimination-reaffirming.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/8377476813248564722'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/8377476813248564722'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/urges-ending-discrimination-reaffirming.html' title='Urges Ending Discrimination, Reaffirming Women’s Human Rights'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/Sw4gJX-0MzI/AAAAAAAAAks/6WzzavPgM2s/s72-c/ban_ki-moon-l.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-4441427387831571868</id><published>2009-11-24T18:18:00.000-08:00</published><updated>2009-11-24T18:30:42.756-08:00</updated><title type='text'>PROMOVE FETO ATINJI IGUALDADE JENERU</title><content type='html'>&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwyU-7MYXvI/AAAAAAAAAj0/wAcCesFCkt8/s1600/jose+luis+2.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 108px; height: 140px;" src="http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwyU-7MYXvI/AAAAAAAAAj0/wAcCesFCkt8/s320/jose+luis+2.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5407861061327544050" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;  &lt;p class="MsoNormal"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;    &lt;p class="MsoNormal"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;&lt;span style="font-size:85%;"&gt;Dili, Timor Leste / Timor Post, Kuarta 25 Novembru 2009/ p-12/Mj7&lt;/span&gt;  &lt;p class="MsoNormal"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Vise Primeiru Ministru Jose Luis&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Guterres hateten Timor Leste tenke iha dever moral hodi partisipa iha kampanha ba komemorasaun Loron 16 Ativismu Kontra Violensia ba Jeneru ba Feto iha mundu tomak ne’ebe ratifika ona iha Konvensaun Jenebra.&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;“Timor Leste hanesan nasaun foun ne’ebe ratifika konvensaun ne’ebe kolia kona-ba diskriminasaun kontra feto. Timor Leste iha dever moral atu komemora mos loron ida ne’e hodi nune’e bele promove liutan feto atu bele atinji igualdade jeneru no halakon formas hotu hotu kontra feto iha nasaun ida ne’e, “ dehan Vise PM Jose Luis ba jurnalista iha ninia serbisu fatin Palacio do Governo, Tersa horisehik (24/11).&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Rekomendasaun ne’ebe nia hato’o hodi husu povo Timor Leste tomak atu partisipa iha kampanha ba komemorasaun refere. Nia informa katak hahu husi tinan 1991 ema rihun ba rihun husi rejiaun hotu-hotu iha mundu tomak hola parte iha Kampanha Loron 16 Ativismu Kontra Violensia ba Feto.&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Tuir nia, violensia direitus humanus sai nudar palavras de ordem husi movimentu feto nian no presiza atu rekonese tamba violensia hasoru feto afeita ba populasaun barak husi pais, rasa, klase, kultura no relijiaun hotu-hotu.&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Kampanha Loron 16, katak Jose luis fo opurtunidade ba ema hotu-hotu atu serbisu hamutuk iha solidaridade no dada atensaun durante periodo international atu hetan suporta ba sira nia enforsu lokal atu halakon violensia baseia ba jeneru&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;ne’ebe kompostu husi nasaun 158.&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Vise Primeiru Ministru hatutan idea atu organiza kampanha ida ne’e mosu iha 1991 reprezentante nain 23 husi mudu tomak sorumutuk iha Women Global Leadership Institute (Institute Lideransa Global Feto nian) ne’ebe organiza iha Universidade Rutgers, Estadus Unidus Amerika desidi atu organiza kampanha komesa husi loron 25 Novembru ne’ebe hanesan loron internasional kontra violensia hasoru feto too loron 10 fulan Dezembru ne’ebe hanesan loron Internasional Direitus Humanus, tamba durante periode ne’e iha loron barak mak importante.***&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-4441427387831571868?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/4441427387831571868/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/promove-feto-atinji-igualdade-jeneru.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/4441427387831571868'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/4441427387831571868'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/promove-feto-atinji-igualdade-jeneru.html' title='PROMOVE FETO ATINJI IGUALDADE JENERU'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwyU-7MYXvI/AAAAAAAAAj0/wAcCesFCkt8/s72-c/jose+luis+2.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-1880121618721288744</id><published>2009-11-19T20:50:00.000-08:00</published><updated>2009-11-19T20:59:37.960-08:00</updated><title type='text'>MAI ITA HARII DAME NO HAKOTUK VIOLENSIA</title><content type='html'>&lt;a style="font-family: times new roman;" onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwYhYUXX8_I/AAAAAAAAAis/CFtimdJpYew/s1600/S5003197+violensia.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 205px; height: 266px;" src="http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwYhYUXX8_I/AAAAAAAAAis/CFtimdJpYew/s320/S5003197+violensia.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5406045104372184050" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;" lang="PT"&gt;&lt;span style="font-style: italic;font-size:85%;" &gt;Dili-Timor Leste/Rede Feto/Kampanha 16 Dias aktivismu Violensia Kontra Feto&lt;/span&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="" lang="PT"&gt;Violensia barak liu akontese ba sira ne’ebe iha posisaun fraku hanesan feto no labarik sira. Iha Timor Leste nia istoria, violensia hasoru feto laos foin akontese depois ita ukun a’an maibe akontese iha vida moris feto nian desde tempo beiala sira too ohin loron. Komesa tempo liurai sira too tempo ukun an feto sira sai vitima nafatin husi hahalok violensia iha forma oin-oin hanesan violensia seksual, violensia domestika no seluk-seluk tan. &lt;/span&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Violensia domestika katak hahalok hotu hotu /ida nebe deit akontese iha familia ida nia laran ho forma la justu hodi provoka direitamente ka indireitamente ofende ka halao terus ema nia isin lolon, mental ka seksual ho finalidade hodi hatauk ema seluk nian.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Iha tempo ukun an, maski lei barak aplika ona atu bele protégé feto nia direito maibe violensia kontra feto akontese nafatin. Iha dadus hirak ne’ebe tama iha Vurneravel Person Unit (VPU) Polisia Nasional Timor Leste, hateten katak tinan-tinan kazu violensia hasoru feto sempre sai kazu a’as liu kompara kazu sira seluk. Ida ne’e hatudu faktor seguransa ba feto nia moris liu-liu moris iha uma kain seidauk garantia feto nia direitu. Uma kain hanesan fatin seguru ida atu bele eduka oan sira ho domin realidade sai fali fatin haburas hahalok violensia. Autor sira ne’ebe maioria mane uza sira nia poder hanesan xefe familia para hatudu sira nia dominante atu bele kontrola uma laran no dalaruma uza sira nia emosaun. Violensia ida ne’e barak resulta ema vurnerabel sira iha uma laran sai vitima hanesan feto, labarik, ferik, katuas no ema ne’ebe aliezadu.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Violensia ne’ebe akontese iha uma laran barak relasiona ho kultural patriakal ne’ebe sei metin no buras iha ita nia sosiedade. Kultural ida ne’e rasik moris husi jerasaun ida ba jerasaun seluk liuhusi praktika uma laran nian. Kondisaun ida ne’e sai ona kultural ida ne’ebe too ohin loron moris nafatin iha ita nia sosiedade. Maibe violensia laos akontese iha familia hotu-hotu iha Timor Leste, familia barak sei kaer metin komitmentu atu la bele usa violasaun durante eduka sira nia oan no moris iha uma laran. Husi familia ida ne’e maka bele hamoris domin, haree feto, labarik, ferik no katuas sira hanesan parseiru moris nian. Tamba ne’e aspeitu mane hanesan faktores importante ida atu bele kria familia kontra violensia, halo sira nia responsibilidade hanesan xefe familia baseia ba domin nian. Ho ida ne’e ita bele espera katak mane bele sira responsibilidade hanesan xefe familia ho kalma, tau matan ba sira nia fen no oan nomos eduka nia familia ho domin.&lt;/span&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Hare ba kondisaun kultura violensia ne’ebe sei maka’as iha Timor Leste halao ema barak mehi atu bele moris iha kondisaun hakmatek nia laran no dook husi violensia. Ita laos la bele hakotuk sistema patriakal ho violensia ida ne’e, tamba kultural mosu husi atividade moris sosiedade nian no sosiedade mos bele hili no hakotuk kultural saida deit fo impaktu negativu iha ita nia sosiedade nia laran liu-liu fo impaktu a’at ida ba feto no labark sira. Sosiedade maka ita, tamba ne’e atu halo mudansa ba kultural ne’e presiza ita hotu nia partisipasaun no kolaborasaun. Kontribuisaun husi parte hotu-hotu importante para ita iha forsa boot ida atu bele kolia ho liafuan ida deit maka “HAPARA VIOLENSIA KONTRA FETO, AGORA”. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Iha iventu espesial Kampanha 16 dias aAktivismu Violensia Kontra Feto ida ne’e, Rede Feto hakarak konvida ita hotu feto ka mane atu bele fo kontibuisaun hari dame iha ita nia nasaun liuhusi asaun konkritu ida iha ita nia familia, komunidade no nasaun. Mai ita harii dame no hapara violensia hotu-hotu, mai ita harii kultural domin ida iha Timor Leste. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Dala ida tan ami husu feto sira bele hateten sai violensia sira hetan, la bele tau problema ne’e hanesan problema privadu ida. Violensia kontra feto hanesan violasaun direitus humanus ida no tuir Kodeku Penal Timor Leste nian, violasaun kontra feto hanesan krimi publiku ida. Mai ita fo liman ba balu hakotuk violensia hasoru feto. (Icp/cop)***&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-1880121618721288744?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/1880121618721288744/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/mai-ita-harii-dame-no-hakotuk-violensia.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/1880121618721288744'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/1880121618721288744'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/mai-ita-harii-dame-no-hakotuk-violensia.html' title='MAI ITA HARII DAME NO HAKOTUK VIOLENSIA'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwYhYUXX8_I/AAAAAAAAAis/CFtimdJpYew/s72-c/S5003197+violensia.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-580808995801751861</id><published>2009-11-18T23:38:00.000-08:00</published><updated>2009-11-18T23:55:20.462-08:00</updated><title type='text'>SEPI Halo Abertura Kampanha 16 Dias iha Distritu Oecusse</title><content type='html'>&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwT5cYDwP-I/AAAAAAAAAiM/2nezBOWcvqg/s1600/16_days_logo2.gif"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 140px; height: 140px;" src="http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwT5cYDwP-I/AAAAAAAAAiM/2nezBOWcvqg/s320/16_days_logo2.gif" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5405719718641287138" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;span style="font-size:85%;"&gt;&lt;span style="font-style: italic;"&gt;Dili - Timor Leste, Nov 2009/RFTL&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;Sekretariadu Estadu Promosaun Igualdade (SEPI) serbisu hamutuk ho Komisaun Organizadora ba Kampanha "16 Dias Aktivismu Violensia Kontra Feto" tuir plano sei halao abertura ba loron kampanha ida ne'e iha distritu Oecusse. Seremonia abertura ba kampanha 16 Dias se loke abertura iha loron25 Novembru 2009 iha Salaun Inkontru Sekretaria Estadu Regiaun Autonom Oecusse.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;Agenda Komemorasaun Kampanha 16 Dias Aktivismu Violensia Kontra Feto&lt;br /&gt;Tema : "HO KOMITMENTU NO ASAUN FORTE ITA HAKOTU VIOLENSIA KONTRA FETO"&lt;br /&gt;&lt;ul&gt;&lt;li&gt;Registrasaun&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Abertura husi Protokolo&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Muzika&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Breves palavras husi S.E Administrasaun Oecusse, Sr.Jose T. Anuno&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Breves palavras husi S.E Sekretaria Estadu Region Autinom Oecusse, Sr. Jose Teme&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Dansa kultura&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Breves palavras husi S.E. Secretaria Estadu ba Promousaun Igualdade Em Excercicio Sec. Est. de Rekursus Naturais, Sr. Alfredo Pires&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Breves Palavras husi S.E Representante UNMIT, Sr. Finn Reske Nielsen&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Dansa Kultura&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Breves Palavras husi S.E. Presidente Parlamentu Nacional, Sr. Fernando Lasama Arauju&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Breves palavras no Abertura husi S.E. Vice Premeiru Ministru, Sr. Jose Luis Guterres.&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Dansa kultura&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Snack&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Dialogu&lt;/li&gt;&lt;li&gt;Asina post card&lt;/li&gt;&lt;li&gt;lunch&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;Ba informasaun diak liu bele kontaktu Sr. Luis Neri, telephone 7470291/3339807***&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-580808995801751861?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/580808995801751861/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/sepi-halo-abertura-kampanha-16-dias-iha.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/580808995801751861'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/580808995801751861'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/sepi-halo-abertura-kampanha-16-dias-iha.html' title='SEPI Halo Abertura Kampanha 16 Dias iha Distritu Oecusse'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwT5cYDwP-I/AAAAAAAAAiM/2nezBOWcvqg/s72-c/16_days_logo2.gif' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-7425466864275246646</id><published>2009-11-18T23:26:00.001-08:00</published><updated>2009-11-18T23:31:40.336-08:00</updated><title type='text'>Istoria Loron Eliminasaun Violensia Kontra Feto</title><content type='html'>&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwTz43glsNI/AAAAAAAAAh8/gxXTXvt7_kY/s1600/16+day+dec6_plaque_montreal.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 299px; height: 320px;" src="http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwTz43glsNI/AAAAAAAAAh8/gxXTXvt7_kY/s320/16+day+dec6_plaque_montreal.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5405713611050299602" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;/span&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/p&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;font-size:100%;" &gt;&lt;i style=""&gt;Dili- Timor Leste / 19 Novembru 2009 / Rede Feto TL &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/i&gt;&lt;/span&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;I&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;ha dia 17, fulan Dezembru 1999, Asembleia Jeral ONU hili ona dia 25 Novembru sai nudar loron international ba eliminasaun violensia&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;hasoru feto sira. ONU mos konvida governu sira, organizasaun internasional no ONG nasional atu organiza atividade sira ho objetivu atu hasae konesementu publiku kona ba asuntu ne’e.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Komesa tinan 1999, maizumenus organizasaun 1.700 iha nsaun 130 inklui mos Timor Leste partisipa&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;tiha ona iha kampana loron 16 nian. Loron kampana ne’e refere ba periodu dia 25 Novembru&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;to’o Loron Direitus&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Umanus nebe monu iha&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;10 Dezembru.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 13pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;"&gt;Loron 25 Novembru sai loron&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;"&gt;bo’ot ida ba feto iha mundu tomak tamba iha loron ida ne’e iha tinan 1960, akontese tragedia boot&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;"&gt;iha nasaun Dominika nebe halo feto ativista nain tolu hetan tortura, violensia no oho husi rezim militar Dominika.&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;"&gt;Sira nain tolu hanaran Minerva, Maria Tereza no Patriacia Mirabel hanesan ativista klandestina ida nebe kontra rezim militar Jeneral Tujilo. Ema konese hanesan “La Miraposa”nebe governu hare hanesan aitarak iha iha sira nia ukun tamba sira nia atividade iha movimentu sosial no politika liu husi igreja iha neba. Maski sira ema oho ona, nia aman Don Enrique Mirabal luta nafatin kontra rezim Jeneral Tujilo. “La Miraposa” hatudu ona sira mos bele halo luta hanesan sira nian laen maski sira&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;"&gt;hatene sira bele hetan amiasa boot husi militar.&lt;/span&gt;&lt;/span&gt; &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-7425466864275246646?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/7425466864275246646/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/istoria-loron-eliminasaun-violensia.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/7425466864275246646'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/7425466864275246646'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/istoria-loron-eliminasaun-violensia.html' title='Istoria Loron Eliminasaun Violensia Kontra Feto'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwTz43glsNI/AAAAAAAAAh8/gxXTXvt7_kY/s72-c/16+day+dec6_plaque_montreal.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-3667577136285383933</id><published>2009-11-18T23:15:00.000-08:00</published><updated>2009-11-18T23:19:08.680-08:00</updated><title type='text'>VIOLENSIA HASORU FETO, AGORA PROBLEMA PUBLIKU NIAN  (2)</title><content type='html'>&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwTxAd14-II/AAAAAAAAAh0/aOWW7JnjrVI/s1600/bkaddressinggbv07001+violensia.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 294px; height: 320px;" src="http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwTxAd14-II/AAAAAAAAAh0/aOWW7JnjrVI/s320/bkaddressinggbv07001+violensia.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5405710443064391810" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;i style=""&gt;Dili- Timor Leste / 19 Novembru 2009 / Rede Feto TL (parte2)&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/i&gt;&lt;/span&gt;    &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; font-family: times new roman;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b style=""&gt;Violensia Hasoru Feto Nian&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; font-family: times new roman;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Organizasaun barak inklui Governo Timor Leste rasik barak kolia kona-ba feto nia direitu iha aspeitu hotu-hotu. Ratifikasaun Konvensaun CEDAW husi Governo Timor Leste sai hanesan dalan ida atu bele hapara diskriminasaun hasoru feto.&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; font-family: times new roman;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Haree ba kondisaun mundu agora dadaun, nasaun barak komesa fo komitmentu atu bele tau direitus humanus inklui direitu feto nian iha fatin a’as iha sistema politika nian. Mundu mos rekonese ona partisipasaun feto iha politika no area seluk hanesan sasukat ida ba dezenvolvimentu nasional. Direitu feto no mane ne’ebe hanesan fo opurtunidade barak ba feto iha mundu tomak atu bele hasae sira nia posisaun inklui mos hametin fali sira nia interese ba luta ba igualdade nian. Maski nune’e feto barak sai nafatin vitima husi violensia oin-oin durante sira halo sira nia knaar iha uma laran, fatin serbisu no sosiedade.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Violensia hasoru feto laos deit problema privadu maibe hanesan mos problema national no global. Konseptu ida ne’e hanesan konseptu foun ida ne’ebe sai isue ida iha Konferensia Feto Mundial ba Dala Tolu iha Nairobi. Violensia hasoru feto akontese iha fatin ne’ebe deit no la iha limitasaun tempo, la haree ba nivel ekonomia, nivel edukasaun, tipo serbisu, rasa, tinan moris nian, durasaun kaben nian no tipo fiziku vitima nian. Violensia mos bele halo husi ema boot hanesan inan aman, maun, bin no bele akontese iha loron ka kalan. Violensia ne’e mosu tamba razaun oin-oin maibe kultural patriakal sai razaun dominante. Iha sistema ida ne’e, ema tau feto nia estatutu hanesan propridade ida husi mane nia no halo feto barak tenke tuir mane nia hakarak. Akontese hirak ne’e laos deit akontese iha sosiedade nivel kraik deit maibe mos iha sosiedade nivel aas. Husi violensia ida ne’e, feto barak hetan terus, hetan kanek inklui mos lakon sira nia vida.&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Iha estrutura mane hanesan superior, violensia hanesan intrumen ida atu bele hamanan diferensia idea iha uma laran, hatudu sentimentu la satisfeitu nomos dalaruma hanesan hahalok a’at ida atu bele hatauk feto iha familia nia laran. Sosiedade mos dalaruma hanoin problema hirak ne’e laos hanesan problema boot ida maibe problema uma laran nian. Maibe hanoin ida ne’e la taka dalan ba institusaun seguransa no instituisaun seluk sira bele proteje feto maluk sira ne’ebe sai vitima husi violensia ida ne’e.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Feto vitima barak mos seidauk hatene prosesu justisa nian bainhira violensia ne’e mosu. Sira barak diak-liu taka sira nia ibun ba violensia ne’ebe sira hasoru duke loke ibun no estraga sira nia familia. Tamba vitima barak hanoin hanesan ne’e halo kazu violensia barak la mosu ba publiku no buras nafatin iha uma laran deit. Feto vitima tenke hatete sai sira nia problema para la bele fo dalan ba mane ne’ebe usa violensia kontinua hahalok aat ida ne’e ba ita.&lt;span style=""&gt;   &lt;/span&gt;&lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;&lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;"&gt;Hanesan problema global, instituisaun Internasional halo lei oin-oin atu bele promove no proteje feto nian direitu hanesan &lt;/span&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;"&gt;Deklarasaun Viena, Konvensaun CEDAW 1979, Deklarasaun Eliminasaun Violensia Kontra Feto 1993 nomos Deklarasaun Beijing 1994. Nasaun Unidas rasik deklara ona violensia hasoru feto hanesan violensia direitu humanus nian. Organizasaun sosiedade inklui Governo Timor Leste rasik barak kolia kona-ba feto nia direitu iha aspeitu hotu-hotu. Ratifikasaun Konvensaun CEDAW husi Governo Timor Leste sai hanesan dalan ida atu bele hapara diskriminasaun hasoru feto. A luta Kontinua. (&lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:85%;"&gt;&lt;i style="font-family: times new roman;"&gt;RFTL/ICP/Cop&lt;/i&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p style="font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-3667577136285383933?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/3667577136285383933/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/violensia-hasoru-feto-agora-problema_18.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/3667577136285383933'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/3667577136285383933'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/violensia-hasoru-feto-agora-problema_18.html' title='VIOLENSIA HASORU FETO, AGORA PROBLEMA PUBLIKU NIAN  (2)'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwTxAd14-II/AAAAAAAAAh0/aOWW7JnjrVI/s72-c/bkaddressinggbv07001+violensia.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-2845843874584570591</id><published>2009-11-18T23:07:00.000-08:00</published><updated>2009-11-18T23:21:46.320-08:00</updated><title type='text'>Violensia Hasoru Feto, Agora Problema Publiku Nian (1)</title><content type='html'>&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwTwFc2r5eI/AAAAAAAAAhs/uMz8NCmQXz4/s1600/16+day+act4_25.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 237px; height: 320px;" src="http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwTwFc2r5eI/AAAAAAAAAhs/uMz8NCmQXz4/s320/16+day+act4_25.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5405709429187012066" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;i style=""&gt;&lt;span style="font-size:85%;"&gt;Dili- Timor Leste / 19 Novembru 2009 / Rede Feto TL (parte 1)&lt;/span&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/i&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;i style=""&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/i&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="font-size:130%;"&gt;&lt;b style=""&gt;D&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;urante tinan barak, Timor Leste monu iha situasaun ne’ebe grave no nakunu ho asaun violensia. Grupu ho groupu ne’ebe diferensa ideas no visaun politika hasoru malu iha konflitu nia laran. Konflitu iha forma oin-oin sai hanesan dalan ida atu bele resolve problema ne’ebe mosu hahu husi &lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;tempo kolonialismu Portugues too tempo Timor Leste ukun an. Resultadu husi prosesu ne’e, parte ida tenke manan no parte ida tenke lakon no hamosu violensia, halo ema barak sai vitima inklui lakon sira nia vida. Istoria Timor Leste hateten katak, bainhira konflitu entre partido politiku mosu iha tinan 1974-1975, ema barak sai vitima, kanek, hetan tortura, lakon sira nia familia no mate. Iha tempo invasaun no okupasaun Indonesia 1975 – 1999, violensia mos sai hanesan hahalok a’at ida atu bele hamanan funu kontra resistensia sira. Militar Indonesia uza violensia atu bele obriga inimigu sira rende no hapara sira nia funu ba libertasaun.&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;Feto barak mos mate bainhira invazor Indonesia komesa tama iha area fonteira Timor Leste nian. Mate tamba bombardeiru morteiu husi militar Indonesia no seluk tamba involve iha luta libertasaun. Feto barak tenke halai ba foho no buka fatin seguru iha kondisaun limitasaun alimentar nian. Balun mate iha dalan klaran tamba moras no hamlaha no balun mos tenke hetan violensia, tortura no abuza seksual bainhira sira rende ou kaptura husi tropas Indonesia. Kondisaun ida ne’e sai imagem a’at ida iha tempu resistensia.&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;Iha tinan 1999, diferensa hanoin politiku kona-ba idea ba futuru Timor Leste nian hamosu konflitu boot entre grupu pro-independensia no grupu pro-integrasaun. Tamba lakohi lakon, Indonesia kria groupu militia iha distritu hotu no sira halo intimidasaun ba komunidade liuhusi asaun violensia hanesan torturasaun, abuza seksual, halakon ema, oho ema, sunu ema nia uma no asaun violensia seluk-seluk tan. Hahalok groupu militia ida ne’e halo situasaun Timor Leste tama ba nakukun laran.&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;Depois Timor Leste hetan independensia, diferensa hanoin mos sai satan ida iha komunidade nia laran no dalaruma hamosu konflitu. Iha tinan 2006, Timor tenke monu fila-fali iha tentasaun konflitu politika militar ne’ebe halo ema barak husik sira nia uma no salva sira nia vida. Dala ida tan violensia iha forma oin-oin mos sai imagina a’at ida iha situasaun periodu ne’e.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;b style=""&gt;Definisaun Violensia&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;Violensia hanesan fenomena global ida no akontese iha fatin hotu. Violensia sai hanesan istoria ida iha ita nia moris hahu husi be’ala sira. Hahalok violensia la hanesan funu nian ne’ebe mosu husi asaun koletiva ida, tuir sistema no plano ne’ebe prepara. Funu mos mosu deit iha sosiedadae balun laos iha fatin hotu-hotu. La hanesan funu, violensia mosu iha fatin barak iha mundu ida ne’e. Violensia sai hanesan hahalok a’at ida ou moras ida iha komunidade nia laran. La iha nasaun ida livre husi violensia ida ne’e.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;Violensia hanesan forma ida atu bele hatudu diferensa idea iha sosiedade nia laran relasaun saida maka los no se mak bele sai superior liu. Violensia mos bele sai instrumen ida atu bele destrui sistema sosiedade nian no kria sistema sosidade foun ida ne’ebe diak-liu. Violensia ne’ebe mosu involve ita nia emosaun no sempre uza asaun fiziku hanesan basa, balu, tebe, tuda, tiru, oho no forma seluk-seluk-tan. Maibe dalaruma violensia ne’e rasik mosu iha forma oin-oin no susar atu bele identifika por ezemplu mosu liu-husi liafuan ou mosu liuhusi desizaun potika ne’ebe halao ema barak terus no susar. Violensia hanesan ne’e ita konese hanesan violensia estrutural ida. &lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;Laos ida ne’e deit, violensia bele mos mosu tamba sosiedade komesa baruk ho antitude ema ne’ebe kaer poder iha governo.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Violensia hanesan ne’ebe hanesan espresaun ida husi komunidade tamba sira lakohi sai vitima be-beik husi sistema aktual. Iha aspeitu seluk, violensia mos bele mosu tamba komunidade la iha asesu ba ekonomia ne’ebe diak, populasuan moris iha kiak nia laran no Governo aktual la halo buat ida atu bele halo solusaun ba problema ida ne’e. Kondisaun hanesan ne’e bele hamosu asaun violensia nomos bele destrui sistema sosiedade nian.&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;Bainhira asaun violensia ho razaun politiku mosu no halo liuhusi dalan dialogo (pasifiku) nomos baseia ba interese nasional maka violensia mosu violensia demokratiku ida. Violensia ida ne’e bele lori ita nia nasaun ba kondisaun ne’ebe forte liu iha diversidade nia laran. Maibe bainhira mudansa situasaun halo liu husi dalan radikal maka grupu ne’ebe involve iha konflitu haree groupu sira seluk hanesan inimigu ida. Kondisaun ida ne’e bele hamosu violensia &lt;i style=""&gt;nihilistik&lt;/i&gt; no bele destroi &lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;nasaun nian tama ba kondisaun konflitu ne’ebe naruk. Violensia tipo ida ne’e destrui sistema moris nian no lori sosiedade ba kondisaun zero, halakon sistema lei no kultural nian iha sosiedade nia laran.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;b style=""&gt;Tamba saida violensia Mosu ?&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;Iha ita nia familia, komunidade no ita nia nasaun sempre iha diferensa idea entre ema ho ema ka grupu ida ho grupu seluk. Maibe diferensa hanoin ida ne’e la bele justifika mai ita katak dalan atu resolve maka konflitu no usa forsa fiziku atu bele hamanan ita nia hanoin. Moris iha demokrasia nia laran fo dever mai ita atu bele respeita ema nia idea maski idea ne’e diferensa ho ita nia idea.&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"&gt;Iha komunidade nia laran, ita sempre hasoru problema oin-oin nomos hamosu hanoin bar-barak. Balun hakarak resolve tuir katutak malirin no balun hakarak resolve uza forsa fiziku. Kondisaun ida ne’e bele hamosu konflitu entre sira bainhira la hetan liafuan konkordansa atu bele resolve problema ne’e. Ikus mai mosu violensia hanesan dalan ida atu obriga ema ka groupu seluk simu sira nia hanoin ne’ebe bele resulta ema seluk hetan kanek no mate. ---&gt;&lt;span style="font-weight: bold; font-style: italic;"&gt;Kontinua ba parte 2&lt;/span&gt;&lt;br /&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-2845843874584570591?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/2845843874584570591/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/violensia-hasoru-feto-agora-problema.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/2845843874584570591'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/2845843874584570591'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/violensia-hasoru-feto-agora-problema.html' title='Violensia Hasoru Feto, Agora Problema Publiku Nian (1)'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwTwFc2r5eI/AAAAAAAAAhs/uMz8NCmQXz4/s72-c/16+day+act4_25.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-8441373664320752033</id><published>2009-11-17T15:57:00.001-08:00</published><updated>2009-11-17T16:03:18.837-08:00</updated><title type='text'>Ramos Harta : Ita Hadomi Malu ba</title><content type='html'>&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwM3t_HoIDI/AAAAAAAAAhE/sB9SolI6GZo/s1600/Violensia+Nee+Krime3.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 196px; height: 267px;" src="http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwM3t_HoIDI/AAAAAAAAAhE/sB9SolI6GZo/s320/Violensia+Nee+Krime3.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5405225240951791666" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;span style="font-size:85%;"&gt;&lt;span style="font-style: italic;"&gt;Dili-Timor Leste / CJITL Flash, 18 Novembru 2009&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt; &lt;div style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-family:times new roman;"&gt;Prezidente Republika, Jose Ramos Horta husu ba povu Timor Leste tomak atu hadomi malu no simu malu iha Loron Toleransia Internasional ne’ebe monu iha Segunda semana ne’e (16/11).&lt;/span&gt;   &lt;span style="font-family:times new roman;"&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;Loron Toleransia Internasional ne’ebe proklama tiha ona husi Assembleia - Jeral Nosoes Unidas iha tinan 1993 no konhesidu iha mundu tomak hahu iha tinan 1995.&lt;/span&gt;  &lt;span style="font-family:times new roman;"&gt;“Loron Toleransia Internasional, Oportunidade ida atu fo hanoin liu-liu ba joven sira, mane no feto sira”, dehan eis ativista timor leste liu husi komunikadu imprensa, Segunda semana ne’e.&lt;/span&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;span style="font-family:times new roman;"&gt;Liu husi komunikadu ne’e Horta esplika katak Timor-Leste mos tenki selebra no halo tuir buat foun ba kontrusaun nasaun pasifika ida ne’ebe demokratika no prosperiedade.&lt;/span&gt;  &lt;span style="font-family:times new roman;"&gt;Tanba aktu hirak ne’e bele halakon violensia no halakon marjinalizasaun hodi fo importansia ne’ebe boot ba kiak no fo espasu ba jerasaun ida.&lt;/span&gt;  &lt;span style="font-family:times new roman;"&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;“Se mak terus ba violensia, no hetan marjinalizasaun no kiak durante tinan ba tinan, ohin bele sai nudar ezemplu ba toleransia pas nian no vontade no ben estar nian” tuir komunikadu ne’e.&lt;/span&gt;  &lt;span style="font-family:times new roman;"&gt;Timor-Leste sei sai bo’ot no diak liu sekarik ita hatene harmoniza no integra iha sosiedade hanesan iha alin feton no maun sira.&lt;/span&gt; &lt;span style="font-family:times new roman;"&gt;Iha mundu persiza fo tulun ba malu, hahalok ne’e lori husi ita nia moris loron-loron, no ita nia fiar no kultura nudar portador ba ispiritu no motivasaun.(*,dsc,cjitl)&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/div&gt; &lt;span style="font-size:100%;"&gt; &lt;/span&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-8441373664320752033?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/8441373664320752033/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/ramos-horta-ita-hadomi-malu-ba.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/8441373664320752033'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/8441373664320752033'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/ramos-horta-ita-hadomi-malu-ba.html' title='Ramos Harta : Ita Hadomi Malu ba'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwM3t_HoIDI/AAAAAAAAAhE/sB9SolI6GZo/s72-c/Violensia+Nee+Krime3.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-5021980766966971491</id><published>2009-11-10T23:10:00.000-08:00</published><updated>2009-11-10T23:13:17.422-08:00</updated><title type='text'>Lae ba Violencia, Sim ba Igualdade Jeneru</title><content type='html'>&lt;div style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;font-size:100%;" &gt;&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpjwktcmOI/AAAAAAAAAg8/DAqItM3JiaU/s1600-h/salurik+IMG_1108.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 320px; height: 154px;" src="http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpjwktcmOI/AAAAAAAAAg8/DAqItM3JiaU/s320/salurik+IMG_1108.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5402740389123496162" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-style: italic;font-size:85%;" &gt;Dili - Timor Leste / Rede Feto,&lt;/span&gt;&lt;br /&gt; &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;La hanesan komemorasaun Loron Feto Internasional ba tinan kotuk, komemorasaun loron espesial ba feto ba tinan 2009 komemora ho atividade oin-oin ne’ebe halao husi Parlamentu Nacional, Governo, NGO nasional no Internasional inklui komunidade rasik. Hanesan nasaun seluk, Timor Leste iha loron ida ne’e fo tempo ba feto maluk sira atu bele hanoin fila fali feto nia luta ba igualdade jeneru inklui mos luta ba ukun rasik an.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Parlamentu Nasional nomos Groupu Mulher Parlamentar serbisu hamutuk ho organizasaun feto organiza atividade diskusaun ida iha distritu ha’at. SEPI serbisu hamutuk ho UNMIT no Comisaun Europea mos organiza atividade ida durante semana ida. Iha mos atividade seluk ne’ebe halao husi &lt;i&gt;Peace Women Conference,&lt;/i&gt; Policia Vuneravel Person Unit (VPU), Rede Feto, membru Rede Feto hanesan Alola Foundasaun, Fokupers, APSC-TL, Santa Bakhita, Unfetip&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;nomos organizasaun seluk.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Atividade ba kome- morasaun loron ida ne’e komesa husi konkursu hakerek, dezenu, puizia, teatru, exibisaun hahan lokal, hatudu filme, TV talkshow, work-shop too konferensia nivel internasional.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Komisaun E PN ba asuntu igualdade jeneru no Groupu Feto Mulher Parlamentu TL (GMPTL) nudar groupu feto ida kompostu husi deputada feto nain 19 halao atividade ida atu bele habelar informasaun kona-ba loron ida ne’e ba komunidade nia le’et. Durante loron ida, Komisaun E organiza konkursu hakerek kona- ba “&lt;b&gt;Saida Mak Violensia Kontra Feto&lt;/b&gt;” ba nivel edukasaun pre-sekundaria, sekundaria no adultu sira. Ida ne’e hanesan dalan ida atu publiku bele hatene katak violensia ne’e buat ida ladiak no ita hotu-hotu tenki hanoin atu kombate violensia ida ne’e inklui mos alunus sira iha pre-sekundaria, sekundaria no adultu sira. Konkursu ne’ebe halao iha GMT – Dili&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;loke abertura husi Presidente Komisaun E Sr. Ozorio Florindo. Durante nia deskursu nia hateten katak globalizasaun halo aspeitu feto sai importante, hamutuk ho mane feto halao desenvolvimentu nasional no internasional. Nia mos hato’o mensagem&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;ba ema hotu atu bele luta hapara violensia kontra feto.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Iha parte seluk, Komisau E no GMPTL serbisu hamutuk ho organizasaun feto nasional halao komemorasaun iha distritu 4 hanesan Baucau, Aileu, Ermera no Bobonaro.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Iha distritu Aileu, GMPTL hamutuk ho organizasaun CAUCUS&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;halao sorumutu ida ne’ebe halao iha suku Aisirimou subdistritu Aileu Vila no hetan partisipasaun maximu husi komunidade distritu Aileu Vila inklui mos representante husi sub distritu sira no estudante. Maizemenus 400 resin feto husi 32 suku iha Aileu partisipa. Iha komemorasaun ida ne’e. Presidente PN Fernando Lasama intrega premiu ba estudantes ne’ebe manan kompetisaun puizia no dezenhu kona ba violensia domestika.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Komemorasaun 8 Marsu&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;halao mos iha distritu Ermera organiza husi GMPTL&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;no&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Santa Bakhita Timor Leste ho tema “&lt;b&gt;Lae ba Violensia Sim ba Igualdade Jeneru&lt;/b&gt;”&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Partisipa iha selebrasaun ida ne’e, membru Parlamentu&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Nasional nain 8. Partisipa&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;mos&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Administrador Interino distritu Ermera&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Sr. Danilo&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Osorio M. Babo, Chefe Suco inklui Xefe Suku feto sira, Konselhu Suku, polisia distritu Ermera, representante juventude, NGO nasional no internasional no media lokal. Maizumenus partisipante nain 150 partisipa iha selebrasaun ida ne’e.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Santa Bakhita hanesan membru Rede Feto ne’ebe halao implementasaun ba programa ne’e haksolok tebes tamba nain ulun husi Parlamentu Nasional bele partisipa&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;no hakbesik komunidade iha Ermera.&lt;span style=""&gt;   &lt;/span&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Sra. Yasinta Lujina hanesan Direitora Rede Feto Timor Leste mos husu katak sorumutu hanesan ne’e labele remata iha Ermera deit maibe tenki kontinua.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;“Hau espera katak sei iha motivasaun ba feto sira katak ita feto mos bele relasiona ho tema ne’ebe iha. Ne laos responsabilidade feto deit maibe feto ho mane hamutuk mak bele. Importante liu-liu mak ita tenke hasoru malu hamutuk ho feto maluk Parlamento sira atu bele fahe informasaun ba sira iha suco kona-ba problema ne’ebe mak sira infrenta atu ouinsa kria lei ruma kona ba feto”. Nia mos husu ba komisaun organizadora no GMPTL katak sorumutu labele remata iha Ermera deit maibe ita sei kontinua nafatin diak liu iha aban bainrua. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Iha parte seluk, Vicente Guterres nu’udar Vice Presidente Parlamantu Nasional lahaluha hato’o parabens ba feto sira liu-liu ba sira iha Ermera.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Iha sesaun abertura nia fo liafuan badak katak feto iha direito hanesan ho mane, kuandu halo violensia hasoru feto ne’e hanesan krime ida.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Vicente mos husu governo tenki halo prevensaun ba problema ida ne’e. Iha fatin hanesan Deputadu Duarte Nunes mos husu ba komunidade hotu tenki hakotuk violensia ba feto. Labele halao violensia ba feto sira tamba sira iha direitu atu bele dezenvolve sira nia aan.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Iha distritu Baucau, GMPTL serbisu hamutuk ho organizasaun UNFETIP, membru Rede Feto ida organiza mos sorumutu ida durante loron ida iha Salaun Administrasaun Distritu Baucau.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Sorumutu ida ne’e loke abertura husi Administrador distritu Baucau no partisipa husi partisipante nain 100.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Durante sorumutu iha distritu 4 ne’e, partisipante sira husu IV Governu liuhusi&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;GMPTL no organizasaun feto sira atu aselera lalais aprovasaun&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Lei Violensia Domestika. Partisipante mos husu ba organizadora sira atu bele halao atividade hanesan iha nivel sub- distrital.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Alola Foundasaun serbisu hamutuk ho organizasaun feto seluk mos organiza konferensia internasional ida iha Dili. maizemenus ema nain 300 partisipa iha konferensia ida ne’e husi nasaun 17. Konferensial Feto ba Dame ida ne’e halao iha dia 5-6 fulan Marsu iha edifisiu Ministeriu Estranjeiru - Pantai Kelapa.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Konferensia ida ne’e hamosu rezolusaun&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;no rekomendasaun ba governu liu-liu kona-ba justisa jeneru nian. Resolusaun ida ne’e mos husu responsibilidade estadu sira hotu nian atu hapara impunidade no prosekuta ema hirak ne’ebe responbiliza ba krime sira ne’ebe baseia ba jeneru hasoru feto sira iha Timor-Leste nian hanesan violensia seksual no torura sira seluk nomos violensia kontra feto no labarik.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Parlamentu Nasional rasik mos halao Pleanaria Ekstraordinariu hodi komemora loron ida ne’e. Durante Pleanaria ida ne’e Fernando Lasama nudar Presidente Parlamentu hateten katak selebrasaun ida ne’e mosu tamba serbisu maka’as entre GMPTL hodi serbisu hamutuk ho feto sira seluk hanesan Caucus, Rede Feto no Fokupers.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;“Ohin ita kontinua nafatin halao selebrasaun tamba ita hakarak dignifika feto hodi eleva sira nia kapasidade hodi fo kontribuisaun ba prosesu dezenvolvimentu nasaun Timor Leste,” deklara nia iha Parlamentu Nasional.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="line-height: 11pt; font-family: times new roman; text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Ikus, Rede Feto hanesan sumbrinha ba organizasaun lahaluha fo parabens ba feto maluk sira, mai ita hamutuk ho mane sira luta nafatin ba igualdade jeneru.***&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-5021980766966971491?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/5021980766966971491/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/lae-ba-violencia-sim-ba-igualdade.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/5021980766966971491'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/5021980766966971491'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/lae-ba-violencia-sim-ba-igualdade.html' title='Lae ba Violencia, Sim ba Igualdade Jeneru'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpjwktcmOI/AAAAAAAAAg8/DAqItM3JiaU/s72-c/salurik+IMG_1108.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-6589593167404799612</id><published>2009-11-10T23:07:00.000-08:00</published><updated>2009-11-10T23:10:45.782-08:00</updated><title type='text'>Hamutuk Hodi Hapara Violensia Kontra Feto</title><content type='html'>&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;a style="font-family: times new roman;" onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpjD9zaGOI/AAAAAAAAAg0/USHB0G0N2ns/s1600-h/Untitled-1+rede+map+revisi+unifem5.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 230px; height: 320px;" src="http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpjD9zaGOI/AAAAAAAAAg0/USHB0G0N2ns/s320/Untitled-1+rede+map+revisi+unifem5.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5402739622765271266" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;span style="font-size:85%;"&gt;&lt;span style="font-style: italic;"&gt;Dili - Timor Leste / Rede Feto &lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;br /&gt;&lt;/span&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Loron 8 Marsu sai hanesan loron importante ida ba feto maluk sira iha mundu tomak. Iha loron ida ne’e, mundu tomak rekonese papel importante husi luta feto maluk sira ba sira nia direitu no importante mos rekonesementu husi Nasaun Unidus hanesan organizasaun mundial ba loron 8 Marsu fo hanesan Loron Feto International. Iha loron ida ne’e, feto maluk sira husi nasaun Rusia hakerek ona lisaun importante ida ba istoria sira nia luta ba igualdade. Luta ida nebe halao iha tinan naruk nia laran komesa husi be’ala sira. Iha tempo Nasaun Yunani antigu, feto ida naran Lysistrata halao aksaun greve ida atu hapara funu nebe akontese iha tempo neba. Iha asaun ida ne’e,&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Lysistrata hamutuk ho feto seluk hapara sira nia responsibilidade atu halo relasaun seksual ho sira nia laen.&lt;br /&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;br /&gt;Revolusaun Franca mos hatudu ba mundu tomak eksistensia feto iha nasaun Franca atu ijiji sira nia liberdade no igualdade atu bele hamrik hanesan mane sira atu hili sira nia respresentante politika iha Nasaun Franca.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Hamutuk ho feto luta nain sira, feto husi nasaun hot-hotu mos selebra loron ida ne’e hanesan loron espesial ida ba sira atu bele luta nafatin&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;ba feto nian direitu ba igualdade jeneru iha aspeitu politika, ekonomia no sosial. Feto hot-hotu&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;iha mundu tomak halibur hamutuk iha atividade oin oin atu bele hametin sira nia luta atu bele lori mudansa ba feto sira.***&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-6589593167404799612?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/6589593167404799612/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/hamutuk-hodi-hapara-violensia-kontra.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/6589593167404799612'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/6589593167404799612'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/hamutuk-hodi-hapara-violensia-kontra.html' title='Hamutuk Hodi Hapara Violensia Kontra Feto'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpjD9zaGOI/AAAAAAAAAg0/USHB0G0N2ns/s72-c/Untitled-1+rede+map+revisi+unifem5.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-7349574338151774475</id><published>2009-11-10T23:04:00.000-08:00</published><updated>2009-11-10T23:23:05.615-08:00</updated><title type='text'>Feto no Mane Hamutuk hodi Hapara Violensia Kontra Feto</title><content type='html'>&lt;span style=";font-family:times new roman;font-size:100%;"  &gt;&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpiVW2Vk3I/AAAAAAAAAgs/79DbGPq9Kzs/s1600-h/Sticker+fokupers.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 218px; height: 320px;" src="http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpiVW2Vk3I/AAAAAAAAAgs/79DbGPq9Kzs/s320/Sticker+fokupers.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5402738822034592626" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;span style="font-size:85%;"&gt;&lt;span style="font-style: italic;"&gt;Dili-Timor Leste / Rede Feto Timor Leste&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;br /&gt;&lt;/span&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 11pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Violensia nudar hahalok aat ba ita nia moris sai hanesan problema boot iha ita nia sosiedade liu-liu bainhira ita hakarak reduce ou hapara husi hahalok ida ne’e. Violensia ne’ebe akontese sempre resulta vitima la hare nia sexu. Iha krizi 2006, Timor Leste nakunu ho asaun violensia, ema tuda malu to’o oho malu tamba kausa “Lorosae-loromonu”. Krisi ida ne’e resulta ema barak sai vitima, lakon sira nia uma, lakon sira nia sasan no lakon sira nia familia. Iha tempu ne’eba, ema mehi moris iha dame nia laran.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 11pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Dame laos deit sai mehi ba ema sira moris iha krizi 2006. Dame mos sai mehi ida ba feto maluk sira vitima husi violensia domestika. Mehi atu bele moris iha igualdade nia laran no dook husi asaun diskriminasaun. Mehi atu bele tuur hanesan mane sira iha setor hotu hotu. Mehi atu bele sai forte liutan para bele involve iha dezenvolvimentu.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 11pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Atu realiza mehi ida ne’e, feto komesa organiza aan no forma groupu oin-oin. Feto iha mundu tomak komesa fo atensaun makaas ba sira nia problema no halo asaun. Ho laran brani feto iha mundu tomak ijiji sira nia direito maski tenke mate ba sira nia luta hanesan Alexandra Kollotai. Tamba nia sacrafisiu, mundu tomak komesa rekonese feto nia papel no komesa fo fatin ba feto husi mundu tomak atu bele selebra sira nia loron iha dia 8 de Marsu.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;    &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 11pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Loron Feto Mundial 2009 ho tema “ Feto no Mane Hamutuk hodi Hapara Violensia kontra feto” lori ita ba ita nia mehi ba moris ho dame. Mehi ida ne’e bele realiza bainhira ita ho enforsu tomak serbisu hamutuk ho mane sira fo liman ba malu hapara violensia hasoru feto iha aspeitu hotu-hotu.Ita hein katak, ho selebraau ida ne’e bele hametin fila fali ita nia unidade, maski&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;dalaruma entre feto no mane iha diferensa opiniaun, maibe ita hotu hakarak moris iha dame nia laran dook husi violensia tamba violensia ne’e krimi ida. Presidente Parlamentu Nacional Fernando Lasama durante komemora Loron Feto Mundial hateten katak&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Nudar ema kriatura ema ida-idak tenki hadomi malu, ema idak-idak tenki evita violensia domestika iha familia nia laran tamba hahalok ne’e ita konsidera hanesan krimi. Sira ne’e komete krimi tenke hetan kastigu. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;Mai ita hamutuk hapara violensia kontra feto. ***&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 11pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;&lt;br /&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 11pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-7349574338151774475?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/7349574338151774475/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/dili-timor-leste-rede-feto-timor-leste.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/7349574338151774475'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/7349574338151774475'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/dili-timor-leste-rede-feto-timor-leste.html' title='Feto no Mane Hamutuk hodi Hapara Violensia Kontra Feto'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpiVW2Vk3I/AAAAAAAAAgs/79DbGPq9Kzs/s72-c/Sticker+fokupers.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-663281765537879835</id><published>2009-11-10T22:57:00.000-08:00</published><updated>2009-11-10T23:00:59.155-08:00</updated><title type='text'>Governo Sei la Tolera Violasaun Kontra Feto</title><content type='html'>&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Dili/TP Novembru 2008&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-size: 14pt;" lang="IT"&gt;Relasaun ho Loron Internasional Eliminasaun Violensia Kontra Feto iha Segunda horisehik, Governo Timor Leste deklara katak nia sei la tolera qualker aktu violensia kontra feto sira nebe akontese iha nasaun ne’e.&lt;o:p&gt;&lt;br /&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-size: 14pt;" lang="IT"&gt;Vice Primeira Ministru Jose Luis Guterres hateten husi loron ne’e Timor Leste bele hametin liu tan prevensaun violensia kontra feto no aumenta protesaun no justisa ba feto tomak iha nasaun laran.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-size: 14pt;" lang="IT"&gt;“Timor hanesan nasaun sira seluk nebe kontinua nafatin serbisu hasoru problema violensia&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;fizika no verbal kontra ita nia feton sira”, tenik nia. Durante selebrasau nba loron importante ida ba feto nian ne’e iha Palacio Governo.&lt;o:p&gt;&lt;br /&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-size: 14pt;" lang="IT"&gt;Vise PM ne’e informa katak tuir estatistika nebe hetan husi SEPI too ohin loron hamutuk 138 kazu violensia kontra feto.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-size: 14pt;" lang="IT"&gt;“Kazu hirak ne’e involve kazu violensia jeneru nebe simu mai husi NGO lokais no internasional no kazu balu rezista iha ita nia hospital nasional Guido Valadares. Maibe mos kazu violensia barak mak ita nia feton balu sira la fo hatene sai,” esplika nia.&lt;o:p&gt;&lt;br /&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-size: 14pt;" lang="IT"&gt;Situasaun ne’e tuir Jose Luis, Governo Timor Leste sei la bele tolera tamba violensia kontra feto sei destroi familia no komunidade.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-size: 14pt;" lang="PT-BR"&gt;“Kualker violensia kontra feto ita la bele simu no la bele tolera tamba violensia kontra feto hasobu uma kain, destroi familia nomos hanesan ameasa sosial no ita nia komunidade,” dehan nia.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-size: 14pt;" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;Vise Primeiru Ministru ne’e esklarese katak problema ne’e hanesan obstaklu boot ida ba dezenvolvementu no defiskulta feto tomak atu dezenvolve sira nia potensia lolos.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify; font-family: times new roman;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="font-size: 14pt;" lang="PT-BR"&gt;Tema global ba selebrasaun loron ida ne’e ba tinan 2008 mak Loron 16 ativismu Kontra Violensia de Jeneru hanesan “Direitus Umanus ba Feto no Direitus ba Deklarasaun Universal Direitus Umanus”. Tema nasional ba loron ida ne’e maka “ Reforsa Ekonomia no Justica Sosial ba Feto”&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-663281765537879835?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/663281765537879835/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/governo-sei-la-tolera-violasaun-kontra.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/663281765537879835'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/663281765537879835'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/governo-sei-la-tolera-violasaun-kontra.html' title='Governo Sei la Tolera Violasaun Kontra Feto'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-3194202655048970987</id><published>2009-11-10T22:49:00.000-08:00</published><updated>2009-11-10T22:57:00.283-08:00</updated><title type='text'>MENSAJEM SEKRETARIU JERAL ONU IHA  LORON ILIMINASAUN  VIOLENSIA 2008</title><content type='html'>&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/Svpfu2YdjjI/AAAAAAAAAgk/bmLLLp7OLMQ/s1600-h/DSC00927.JPG"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 320px; height: 240px;" src="http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/Svpfu2YdjjI/AAAAAAAAAgk/bmLLLp7OLMQ/s320/DSC00927.JPG" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5402735961461067314" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;span style="font-family: times new roman;font-size:85%;" &gt;&lt;span style="font-size: 14pt;" lang="PT-BR"&gt;Mansajem Sekretariu Jeral&lt;span style=""&gt; ONU &lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-size: 16pt;" lang="IT"&gt;Iha Loron Internasional Iliminasaun Violensia Kontra Feto &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size: 14pt;" lang="IT"&gt;25 Novembru 2008&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;b style=""&gt;&lt;span style="font-size: 14pt;" lang="IT"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;   &lt;br /&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Iha mundu tomak, iha rai riku no rai kiak sira feto sira hatan baku, trafiku, violasaun seksual no oho. Violasaun direitus umanus hirak ne’e laos deit estraga ema individual sira ne’e maibe mos estraga dezenvolvimentu, pas no seguransa sosiedade tomak nian.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;br /&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Feto sira iha fatin hotu-hotu risku, maibe hirak nebe hela iha sosiedade konflitu armadu nian, hasoru perigu bo’ot liu, bainhira konflitu sai kompleksu liu, bele haree violensia seksual nian aumenta liu tan. Laos deit iha tempu funu nian maka feto hatan perigu maibe iha tempu hakmatek mos feto sira hetan asaltu husi forsa armada, milisia, rebelde, groupu kriminozu sira ou husi polisia sira mos.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Ita la hatene lolos numeru vitima sira nian maibe ita hatene katak iha krimi barak liu duke numeru keixa nebe hato’o no rezultadu balu mak prende sira duni. Iha fatin barak asaltu seksual sei estigma ida ke halo feto sira evita tribunal nebe mak devia eziste hodi proteje sira. Iha rai balun, vitima sira hetan brutalidade dala rua : primeiru durante krime akontese no depois husi sistema justisa nian nebe dala barak feto sira mak hetan fali kulpa “adulteriu” no ho ida ne’e sira iha posibilidade ba hetan tan kastigu.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Maske identifika duni ema hirak nebe mak komete krimi ne’e maibe dala ruma sira la hetan kastigu ida, liuliu sira ne’e serbisu iha polisia ka iha forsas armada. Dala barak, krimi hiak ne’e halo ita hakfodak tebes tebes. Iha Republika Demokratika Kongo nia provinsia Norte Kivu nebe iha funu, kazu 350 asaltu seksual nian nebe relata fulan-fulan, vitima barak maka dalaruma hetan mutilasaun jenital.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Sei sente a’at liu tan bainhira ita hatene vitima balu nia idade. Iha area violensia barak iha rai Haiti nian, sinkuenta porsentu (70%) feto klosan sira hetan asaltu seksual. Vitima oitoan maka iha korajem atu buka hetan justisa, kada vitima tolu, ida tinan ki’ik liu sanulu resin tolu. Durante fulan partikular violensia nian ida iha rai Liberia, keixa barak hirak nebe relata , barak liu mak hanesan asaltu seksual komete hasoru labarik feto ho tinan kiik liu duke sanulu-resin-rua, vitima balun sidauk too tinan lima tan.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Ezemplu hirak ne’e mai husi rai hirak nebe iha prezensa forsa mantein-dame Nasaun Unidas nia. Gracas ba introdusaun ideia inovador iha Konselhu Seguransa nian Resolusaun 1820 nebe mak adopta iha fulan Junhu katak uza violensia seksual hanesan tatika funu nian, agora rekonesidu hanesan kestaun internasional paz no seguransa nian ida.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Tuir resolusaun ne’e, misaun mantein dame sira, liuliu hirak ho mandatu atu proteje ema sivil sira, iha relatoriu nebe mak sira hato’o, agora sira tenki protesaun feto no labarik husi forma hotu hotu violensia iha situasaun konflitu nian. Resolusaun 1820 husu mos atu halo enforsu boot liutan iha implementasaun parte esensial politika toleransiazero ba esplorasaun seksual husi pesoal NU nian no insiste katak tropa no polisia sira husi rai hirak nebe kontribui nia atu iha responsibilidadede tomak kazu hirak sira nia konduta la loos nian.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Bainhira adopta resolusaun 1820, ne’e katak parte aumenta orientasaun global nian atu haree ba susar aat ida ne’e. Iha fulan Fevereiru liu ba, Forum Luta Hasoru Trafiku Umanu iha Viana no lideransa la para Asembleia Jeral nian, ne’e sinal ida mos momentu internasional nian.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Rai barak iha nivel nasional, sira halao ona sira nia obrigasaun ba proteje feto sira liu husi lejislasaun komprensivu, hadia tan serbisu ba vitima sira, parseirismu makaas no hasae tan enforsu ba inklui mane no mane foin sae sira iha tau matan ba problema ne’e.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Progresu ida ne’e diak ona, maibe sei iha lakuna barak. Ita presiza halo buat barak tan atu reforsa lei no hakontra impunidade. Ita tenki kombate&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;atitude no hahalok hirak nebe perdua, tolera, fo diskulpa, ignora violasaun hirak nebe komete hasoru feto. No ita tenki aumenta finansialmentu ba serbisu ba vitima no sobrevivente sira.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Hau determinadu atu habiit tan enforsu hirak ne’e inklui husi hau nia kampanha global “HOTU HOTU HAMUTUK, Hodi Hakotuk Violensia Kontra Feto”, nebe iha objectivu atu hasae tan konesementu publiku, aumenta vontade politika, no rekursu sira, no hakiak ambiente apoiu nian ida hodi usa didiak politka empenu nian nebe mak esiste ona.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Ita hotu hotu mane no feto, soldade no forsa-mantein-dame sira, sidadaun no lider sira iha responsibilidade atu ajuda hakotu violensia hasoru feto.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;" class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Estadu sira tenki iha onra ba sira nia empenu halo prevensaun ba violensia, lori hirak komete krimi ba justisa no fo tulun ba vitima sira. No ita ida-ida tenki kolia sai ba ita nia familia, iha serbisu fatin no iha komunidade laran hodi nune hamate asaun sira violensia hasoru feto nian. (TP/25Nov08/P13)&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-3194202655048970987?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/3194202655048970987/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/mensajem-sekretariu-jeral-onu-iha-loron.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/3194202655048970987'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/3194202655048970987'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/mensajem-sekretariu-jeral-onu-iha-loron.html' title='MENSAJEM SEKRETARIU JERAL ONU IHA  LORON ILIMINASAUN  VIOLENSIA 2008'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/Svpfu2YdjjI/AAAAAAAAAgk/bmLLLp7OLMQ/s72-c/DSC00927.JPG' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-1499795234071655203</id><published>2009-11-10T22:43:00.001-08:00</published><updated>2009-11-10T22:47:07.833-08:00</updated><title type='text'>INVOLVE MANE ATU HAPARA VIOLENSIA KONTRA FETO</title><content type='html'>&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpdrO78QNI/AAAAAAAAAgc/4Lu6aERMrFg/s1600-h/PC050317loron16kiik.JPG"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 290px; height: 235px;" src="http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpdrO78QNI/AAAAAAAAAgc/4Lu6aERMrFg/s320/PC050317loron16kiik.JPG" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5402733700309598418" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;span style="font-style: italic;font-size:85%;" &gt;Dili-Timor Leste/Rede Feto&lt;/span&gt;&lt;br /&gt;&lt;/span&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;I&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;ha dia 17, fulan Dezembru 1999, Asembleia Jeral ONU hili ona dia 25 Novembru sai nudar loron international ba eliminasaun violensia&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;hasoru feto sira. ONU mos konvida governu sira, organizasaun internasional no ONG nasional atu organiza atividade sira ho objetivu atu hasae konesementu publiku kona ba asuntu ne’e.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Komesa tinan 1999, maizumenus organizasaun 1.700 iha nsaun 130 inklui mos Timor Leste partisipa&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;tiha ona iha kampana loron 16 nian. Loron kampana ne’e refere ba periodu dia 25 Novembru&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;to’o Loron Direitus&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Umanus nebe monu iha&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;10 Dezembru.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 13pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Loron 25 Novembru sai loron&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;bo’ot ida ba feto iha mundu tomak tamba iha loron ida ne’e iha tinan 1960, akontese tragedia boot&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;iha nasaun Dominika nebe halo feto ativista nain tolu hetan tortura, violensia no oho husi rezim militar Dominika.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Sira nain tolu hanaran Minerva, Maria Tereza no Patriacia Mirabel hanesan ativista klandestina ida nebe kontra rezim militar Jeneral Tujilo. Ema konese hanesan “La Miraposa”nebe governu hare hanesan aitarak iha iha sira nia ukun tamba sira nia atividade iha movimentu sosial no politika liu husi igreja iha neba. Maski sira ema oho ona, nia aman Don Enrique Mirabal luta nafatin kontra rezim Jeneral Tujilo. “La Miraposa” hatudu ona sira mos bele halo luta hanesan sira nian laen maski sira&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;hatene sira bele hetan amiasa boot husi militar. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 13pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Ba tinan 2007, governu RDTL, PDHJ, Organizasaun Internasioanal no ONG lokal hari komisaun ida atu komemora kampana loron 16 Aktivismu Kontra Violensia. Rede Feto hanesan mos komisaun organizadora ba selebrasaun ida ne’e hamutuk ho 18 membru organizasaun halao atividade oi-oin iha nivel national no distritu. Atividade ida nee mos sai hanesan programa advokasia ida atu bele fahe informasaun kona ba direitu feto no fo informasaun diak liu tan. Ba tinan 2007, Rede Feto foti&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;topiku hanesan&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;“Involve Mane atu Hapara Violensia Kontra Feto” ho objetivu oinsa atu hapara violensia nebe mosu iha komunidade liu husi mane sira. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 13pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Mane hanesan parte ida importante atu bele reduz no hapara violensia Domestika iha Timor Leste liu husi dalan advokasia. Tan ne’e persiza kria mekanismu no&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;estratejia nebe diak, atu oinsa mane sira bele sai hanesan parseiru ba feto maluk sira baseia ba resultadu husi Konferensia Bangkok 2007. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 13pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Iha nivel distritu, Rede Feto halao atividade workshop iha distritu Los Palos, Viqueque,&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Maliana no Suai. Iha nivel nasional, Rede Feto hamutuk ho organizasaun AMKV halao workshop loron ida ho topiku “Involve Mane Atu Hapara Violensia Kontra Feto” nebe halao iha Salaun Centru Juvenil - Taibesi. Workshop nebe halao iha dia 5 Dezembru 2007 ho objetivu&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;oinsa bele involve organizasaun mane no lider komunidade sira atu bele halao kampana ida ba lei violensia domestika nebe seidauk aprova. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 13pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Iha nivel distritu,&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;komesa loron 4 Dezembru 2007, Rede Feto Timor Leste hamutuk ho Assosiasaun Mane Kontra Violensia (AMKV) halao atividade ida iha 5 sub distritu Los Palos hanesan Luro, Tutuala, Iliomar, Moro no Los Palos Kota. Objetivu husi workshop ida ne’e mak atu bele hanoin fila fali&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;feto nia luta ba movimento para bele hetan sira nia direito, no livre husi violensia domestika.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Husi atividade ida nee, Rede Feto hakarak habelar&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;informasaun kona ba&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;loron 16 dias aktivismu nian, &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 13pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Workshop nebe halao iha Los palos hetan antusiasmu&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;diak husi feto no mane sira inklui mos orgaun governo hanesan adminitrador sub distritu, membru PNTL, Chefe Suco no Chefe Aldeia. Fasilitador husi Rede Feto no AMKV halao diskusaun interativu kona ba jender, violensia baseia ba generu, CEDAW no Resolusaun Bangkok.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 13pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Husi diskusaun ne’e mosu pergunta barak husi partisipante sira hanesan problema aihan iha uma laran, fen ladun halao nia funsaun ho diak, violensia ba labarik sira iha uma laran, responsibilidade husi mane nebe fo oan ba feto,&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;no problema seluk tan. Salurik sei hatun pergunta hirak ne’e iha pagina 7 atu bele habelar informasaun ba lei nain sira.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify; line-height: 13pt;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Husi diskusaun nee, populasaun husi Sub Distrito Luro fo agradese tebes, tamba Rede Feto bele implementa programa ida nee to’o iha base hodi hasae sira ninia komprendesaun kona ba violensia domestika nebe mosu iha sira nia let. Nomos atu bele kria mekanismu nebe diak liu para bele hamenus violensia hirak ne’e,&lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt; &lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;liu husi lei Konvensaun Eliminasaun Diskriminasaun Kontra Feto (CEDAW). Sira mos sente katak&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;liu husi workshop ida ne’e ho topiku&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;“ Involve Mane Atu Hapara Violensia Kontra Feto”&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;bele reflekta mane ninia hahalok atu&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;hapara violensia domestika iha sira nia let.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Iha parte seluk, FOKUPERS hanesan membru Rede Feto halao mos komemora Loron 16 Aktivismu Kontra Violensia. Iha Suai, FOKUPERS fahe ka habelar informasaun sobre violensia domestika hasoru feto atu nunee komunidade sivil bele iha konesementu diak liu kona ba asuntu ida nee. Atividade ida nee mos hetan resposta diak husi lider komunidade nomos sira husu para atividade hanesan nee bele kontinua halo iha nivel distritu. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Loron 25 Novembru hatudu ba ita, atu hetan liberdade presiza sacrifiu bot hanesan mos ita nia luta husi violensia domestika mos presiza feto Timor Leste nia luta. Violensia domestika hanesan problema ida nebe nasaun hot-hotu hasoru. Tamba ne’e atu&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;persiza duni halao kampanha iha&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;nivel nasional no iha area rural tamba realidade hatete violensia&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;domestika barak liu akontese iha area rural. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Durante tinan barak ona, feto Timor Leste&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;moris iha violensia oi-oin ho nune feto sira lalika tauk atu fo sai kona ba violensia nebe mak sira hasoru. Kuando Timor Leste laiha lei ida kona ba Violensia Domestika, feto barak nebe sai vitima ba violensia ne’eiha tinan-tinan bele aumenta bebeik. Atu hapara violensia kontra feto, membru Parlementu Nasional, membru Governu, organizasaun internasional, ONG lokal, mane sira nomos komunidade tomak tenke fo liman ba malu atu lei violensia domestika agora dadaun iha Parlamentu Nasional nia liman bele aprova lalais. ***&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"  style="text-align: justify;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-1499795234071655203?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/1499795234071655203/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/involve-mane-atu-hapara-violensia.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/1499795234071655203'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/1499795234071655203'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/involve-mane-atu-hapara-violensia.html' title='INVOLVE MANE ATU HAPARA VIOLENSIA KONTRA FETO'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpdrO78QNI/AAAAAAAAAgc/4Lu6aERMrFg/s72-c/PC050317loron16kiik.JPG' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-8140336782849451294</id><published>2009-11-10T22:38:00.001-08:00</published><updated>2009-11-10T22:42:32.168-08:00</updated><title type='text'>MANE MOS BELE SAI  MOTIVASAUN BA MUDANSA SISTEMA PATRIAKAL</title><content type='html'>&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/Svpci3WSfLI/AAAAAAAAAgU/6-Gt8u_Q_bY/s1600-h/Violensia+Nee+Krime3.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 235px; height: 320px;" src="http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/Svpci3WSfLI/AAAAAAAAAgU/6-Gt8u_Q_bY/s320/Violensia+Nee+Krime3.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5402732457027075250" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;span style="font-size:85%;"&gt;&lt;span style="font-style: italic;"&gt;Dili-Timor Leste/Rede Feto&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;br /&gt;&lt;/span&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Feto hanesan sexo maioria iha mundu tomak sempre hasoru problema barak iha nasaun hotu-hotu. Iha Timor Leste, feto barak sei enfrenta problema unalfabetizasaun no mortalidade maternal ne’ebe. Sistema patriakal ne’ebe praktika&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;iha Timor Leste mos halo kondisaun feto fraku liu-tan kompara ho mane. Kondisaun fraku ida ne’e mos fo impaktu ba sira nia moris iha uma laran,&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;sira sai vitima bei-beik husi tinan ba tinan. &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Violensia domestika sai hanesan problema boot ba feto hotu-hotu iha mundu tomak.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Tamba ne’e, atu bele hapara violensia ida ne’e, tinan–tinan durante loron 16 mundu tomak fo fatin espesial ba asaun kontra violensia hasoru feto. Durante semana rua komesa dia 25 fulan Novembru too 10 fulan Decembru, feto no mane hamutuk hakilar atu&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;bele hapara violensia hasoru feto. Komesa tinan 1999, maizumenus organizasaun 1.700 iha nasaun 130 inklui mos Timor Leste partisipa tiha ona iha kampana loron 16 ativismu kontra violensia nian.&lt;span style="color:black;"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Maski governo Timor Leste hatudu ona ninia komitmenu bo’ot ba promousaun Igualdade Jeneru liu husi asina konvensaun atu Halakon Dikriminasaun oin –oin hasoru feto iha tinan 2002 maibe violensia barak sei akontese nafatin liu -liu iha fatin rural. Realidade hatudu numeru ba kazu violensia hasoru feto inklui kazu violensia domestika iha distritu no nasional aas nafatin.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Sekretaria Estadu Promousaun Igualdade (SEPI) too fulan Novembru 2008 hetan ona dadus kazu violensia kontra feto hamutuk 138 kazu. Kazu hirak ne’e&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;simu mai husi NGO lokais no internasional no kazu balu rezista iha ita nia hospital nasional Guido Valadares maibe mos kazu violensia barak mak ita nia feto maluk sira hasoru la fo hatene sai.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Governo Timor Leste rasik iha Loron 16 kampanya violensia kontra feto 2008 deklara sei latolera kualker asaun violensia kontra feto ne’ebe akontese iha Timor Leste tamba violensia kontra feto hasobu uma kain, destroi familia nomos hanesan ameasa sosial no ita nia komunidade. Iha Plataforma de Asaun Feto Timor Leste 2008-2012&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;hateten katak justica sai setor importante ba feto sira tamba too agora seidauk lei ida ne’ebe fo protesaun legal ba vitimas husi&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;violensia domestika. Maski iha ona draft kona-ba lei ida ne’e maibe nunka mais tama atu bele deskuti iha Parlamentu Nasional. Laos ida ne’e deit, prosesu tribunal ne’ebe naruk halo vitima sira susar atu hetan sira nia justisa.&lt;span style=""&gt;    &lt;/span&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;&lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;Sr. Renato Bere Nahak hanesan procurador iha Tribunal Distrital&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Suai esplika katak procurador hanesan representatante vitima iha tribunal iha responsibilidade atu halao investigasaun ba kazu ne’ebe tama ba tribunal maibe se kazu ne’e&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;rasik la suporta ho evidensia forte maka sira tenke husu ba polisia atu bele halao fali investigasaun ba ema ne’ebe involve krimi. Se evidensia ladun forte, procurador iha direito atu bele taka kazu. Ida ne’e mak razaun tamba saida kazu barak seidauk prosesu iha tribunal.&lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Iha parte seluk, Sra. Amelia hanesan chefe Polisia Vurneravel Person Unit (VPU) Suai esplika klean liu-tan prosesu ne’ebe sira tenke halo atu bele responde kazu violensia ba jeneru. Hanesan polisia VPU, Amelia mos infrenta problema barak durante halao sira nia knaar hanesan dalaruma feto vitima husi kazu violensia domestika tenke buka justiza ho dalan tradisaun tanba sei liu tribunal prezisa tempo naruk bele resolve. Baseia data husi Polisia VPU distrital Suai, maioria autor husi violensia domestika mak mane maski iha kazu balun mos involve feto hanesan autor.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Maski mane barak involve kazu violensia dometika iha Suai, ne’e la taka dalan ba partisipasaun mane atu bele hapara violensia.&lt;span style=""&gt;     &lt;/span&gt;Mane hanesan parte ida importante atu bele reduz no hapara violensia Domestika iha Timor Leste tan&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;ne’e persiza kria mekanismu no estratejia ne’ebe diak, atu oinsa mane sira bele sai hanesan parseiru ba feto maluk sira baseia ba resultadu husi Konferensia Bangkok 2007.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Oinsa Mane Hapara Violensia ?&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;&lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Sei ita kolia kona ba kultural patriakal ita tenke hanoin katak mane mak superior no feto iha fatin segundu. Kultural ida ne’e hamosu disigualdade jeneru entre feto no mane no halo feto barak sai vitima. Kondisaun ida ne’e laos foin akontese maibe hahu husi uluk kedas no too agora sai kultural ida ne’ebe metin iha sosiedade Timor Leste. Ita bele hare’e liurai sira maioria mak mane, lia nain sira mos mane. Praktika konservativu ingreja mos haforsa tan dominasaun mane sira. kondisaun kultural ida ne’e mos fo impaktu maka’as ba kondisaun politik iha rai laran ne’ebe mane maioria sai lideransa politika iha nasaun ida ne’e maski iha fatin balun feto komesa hatudu sira nia matenek. Maibe mudansa ida ne’e&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;la halo feto sira livre husi violensia, feto nafatin hetan sai vitima husi violensia oin-oin liu-liu feto maluk sira moris iha area rural. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Laos feto mak deit sai vitima, mane mos sai vitima husi sistema kultural ida ne’e tamba mane sira tenke aprende kultural negativu ba sira nia moris. Husi prosesu eduka negativu ne’e resulta karakteristiku mane ne’ebe arogante, dominante no emosional. Sira kontente duni ho sira nia hahalok tamba sira bele kontrola feto sira nia moris inklui kontrola&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;feto sira liu-husi hahalok violensia.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Se ita konsidera katak kultura patriakal nudar faktor kontributor ba violensia hasoru feto maka ita presiza entidade hotu-hotu involve iha asaun hapara violensia la hare ba sexu. Ita hotu hatene, violensia kontra feto laos halo husi mane tomak, mane balun deit mak halo violensia ida ne’e. Mane barak mos sei hanoin diak ho domin ba sira nia fen no oan hanesan parseiru iha uma laran. Mane barak mos komesa eduka sira nia oan ho edukasaun non violensia hasoru feto, tau maturnidade iha oin duke usa domin. Durante serbisu hamutuk ne’e, mane sira bele kestiona kona- ba kultural patriakal ne’ebe ladun fo valor ba feto maluk sira iha diskusaun ho komunidade sira. Mane sira mos bele sai orador ba mane&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;seluk ne’ebe seidauk komprende saida mak igualdade jeneru no hahalok violensia hasoru feto. Liu husi refleksaun ida ne’e, ita espera katak asaun ida ne’e bele muda mentalidade no hahalok husi mane sira ne’ebe gosta halo violensia.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;    &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Depois presiza mos suporta ba sira nia atividade hodi haburas dialogo ho mane sira seluk hodi bele hamosu sentimentu fiar malu. Feto maluk sira mos tenki fo espasu ba mane sira atu bele organiza seminar, workshop ka atividade seluk kona-ba asuntu igualdade jeneru. Ikus, atividade feto hotu atu luta ba igualdade tenki involve mane sira inklui mos diskusaun ba&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;lia-nain sira, autoridade lokal sira no liurai sira atu bele hetan mudansa ba kultural patriakal.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Asosiasaun Mane Kontra Violensia ou AMKV hanesan ezemplo diak ida husi partisipasaun mane&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;iha luta ba igualdade jeneru. AMKV hanesan organizasaun mane ida ho visaun hakarak hari’i sosiedade ida ne’ebe demokratiku, independente no justu, laiha violensia no diskriminasaun. AMKV hatudu ona sira nia komitmentu atu bele hasa’e &lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;mane no feto sira nia konesementu kona-ba violensia baseia ba jeneru liu husi edukasaun komunitaria no diskusaun iha base, diskusaun ho Lia-nain sira no treinamentu ba chefe suco sira. Ho tempu, iha ona mudansa antitude kona-ba serbisu ne’ebe AMKV mak halo. Resposta pozitivu ne’ebe sira simu aumenta dadaun husi figura nasional sira hanesan Presidente, membru Parlamentu sira, PNTL, Ministeriu nomos husi estudante sira, grupu sosiedade sivil sira no komunidade rasik.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;AMKV espera katak komunidade bele moris iha igualdade nia laran.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Rede Feto rasik desde uluk kedas hanoin importansia husi involve mane ba hapara violensia kontra feto. AMKV hanesan parseiro&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;importante ba Rede Feto durante tinan hirak nia laran iha programa advokasia iha nivel rural no nasional. Husi diskusaun iha baze, workshop iha nivel nasional&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;no dalan seluk tan,&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Rede Feto no AMKV hamutuk hanoin, kolia no rezolve problema ne’ebe feto no mane iha baze enfrenta. &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 11pt;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Husi worksop ida iha ditritu Suai durante Loron 16 Ativismu Kontra Violensia hatudu katak atu&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;hapara violensia kontra feto presiza serbisu hamutuk ho mane tanba sira bele sai motivasaun ba mudansa sistema patriakal ne’ebe metin ona iha Timor Leste, atu bele haree feto laos hanesan iha imigu uma laran maibe parseira Mai ita hapara hahalok violensia hadia ita nia futuru.***&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-8140336782849451294?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/8140336782849451294/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/mane-mos-bele-sai-motivasaun-ba-mudansa.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/8140336782849451294'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/8140336782849451294'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/mane-mos-bele-sai-motivasaun-ba-mudansa.html' title='MANE MOS BELE SAI  MOTIVASAUN BA MUDANSA SISTEMA PATRIAKAL'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/Svpci3WSfLI/AAAAAAAAAgU/6-Gt8u_Q_bY/s72-c/Violensia+Nee+Krime3.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-7741566634231242539</id><published>2009-11-10T22:30:00.000-08:00</published><updated>2009-11-10T22:37:23.093-08:00</updated><title type='text'>OINSA INVOLVE MANE IHA ASUNTU JENERU?</title><content type='html'>&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpbEArLrYI/AAAAAAAAAgM/M7CMUYlL2x0/s1600-h/S5002821+kondisaun+estrada+ne%27ebe+aat-1.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 232px; height: 320px;" src="http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpbEArLrYI/AAAAAAAAAgM/M7CMUYlL2x0/s320/S5002821+kondisaun+estrada+ne%27ebe+aat-1.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5402730827443056002" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;span style="font-size:85%;"&gt;&lt;span style="font-style: italic;"&gt;Dili-Timor Leste / Rede Feto&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;br /&gt;&lt;/span&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style="color:black;"&gt;K&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;ultura patriarkia makas tebes iha Timor Leste desde tempu uluk too ohin loron. Violencia hasoru feto sai normal, tamba kultura “machismo”, “sexsismo” esiste hela iha komunidade nia let. Tinan atus ba atus, iha tempu kolonialista Portuguese no lalaok sistema konservatismo Igreja katolica haburas tan cultura dominasaun mane, nebe mak husik hela feto sira iha posisaun inferior. Tinan 24 nia laran, militar Indonesia halao represaun brutal iha Timor Leste. Durante tempo neba, violencia hasoru feto maluk sira lao ho sistematiku no struktural. Violensia hasoru feto nudar kilat ida hodi fo presaun ba ema resisitencia sira).&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Sasan hirak nee, husik hela trauma makas iha nasaun foun ida nee too ohin loron. Ate agora, feto sira ninia knar iha publiku hodi debate direitus feto, nomos debate sobre asuntu nebe relasaun de poderes entre feto-mane, sei limite hela ba grupo kiik oan deit. Movimentu social husi feto no mane kona ba iqualidade jeneru ladaun bot iha Timor&lt;b&gt; &lt;/b&gt;Leste. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Numeru violencia hasoru feto, ladaun menus. Ninia&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;grafiku sae nafatin kompara ho 2001 liu ba (&lt;i&gt;haree reportazem/data Fokupers, PNTL, IRC.).&lt;/i&gt;&lt;span style=""&gt;   &lt;/span&gt;Kampana kontra violensia hasoru feto no iqualidade generu sei limite hela ba grupo feto sira. Presiza analiza klean liu kona ba faktores nebe mak hamosu injustica jeneru, no oinsa mane sira nomos entidade seluk nudar forsa komunidade nian, bele involve iha servico hirak nee. Presiza strategia relevante no servico konkritu hodi&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;kontinua luta kontra violensia hasoru feto no promove nafatin luta ba iqualidade jeneru.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Intermus lei formalmente garantia iha konstituisaun, maibe sei geral liu. Lei ba violencia domestika sai importante. Realidade, implementador lei sira la seriu no fraku hela. Lei violencia domestika ladaun klaru sa tan atu funsiona. Abut husi violensia hasoru feto mak problema poder no kontrola nebe mak mane barak seidauk hakarak husik.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;u&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Tamba sa&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;presiza involvimentu mane? &lt;/span&gt;&lt;/u&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Problema injustica jeneru nee problema sosial. Tamba mai husi konstrusaun social, nebe defini relasaun mane ho feto tuir kultura mak esiste. Violencia hasoru feto, nee problema “machismos” no “sexsismo” husi mane sira. Violensia nee mos problema krime iha komunidade nia let, i komunidade ninia entidade mak mane ho feto.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Tuir perspektiva AMKV katak, feto ho Mane sai vitima ba sosial stereotype no konstrusaun sosial. Ne duni, presiza serbisu hamutuk hodi liberta an husi sosial stereotype &amp;amp; konstrusaun sosial nee. Atu bele serbisu hamutuk, presiza fo espasu ba mane sira hodi sira koalia rasik kona ba jeneru, no evita modelu “bipolar” iha luta ba iqualidade jeneru. Mane mak abut husi violensia baseia ba kultura no jeneru. Mane mak kria modelu kultura no domina. Neduni presiza involve mane sira.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;u&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Oinsa serbisu ho mane sira?&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/u&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Dala uluk presiza kria espasu maksimu ba mane sira, hodi sira bele halo refleksaun no diskute rasik sobre patriarkia, machismo, sexsismo, maskulinitas no selu seluk tan. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Haburas dialogu ho mane sira hodi bele hamosu sentimentu fiar malun. Depois mak kontinua diskute sobre “privilege” mak mane sira hetan no impaktu ba feto sira. (prosesu challenging!). Fo inisiativa ba mane sira hodi organiza Loron 16 Kontra Violensia. (Hodi hatene oinsa mane bele mobilza ninia mane maluk sira).&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Konsiente katak mane sira mak sai chefe ba buat hotu tuir perspektiva patriarkia, mak etsrategia kapas mak involve mane sira hodi lidera diskusaun kona ba igualidade jeneru ba lia nain sira, autoridade local sira, no liurai sira (AMKV iha esperiensia kona ba asuntu ida ne’e!).&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 12.5pt;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;u&gt;&lt;span style=";color:black;" &gt;Oinsa ba oin no&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;konklusaun&lt;/span&gt;&lt;/u&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;ol&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Abut husi violencia baseia ba jeneru no cultura tenke halakon uluk. Tamba bainhira mane sira iha direitu baseia ba Kultura patriarkia, maskulinitas no pratika machoisme no sexisme lao nafatin entaun violencia sei kontinua.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Lei tenke iha ho espesifiku no implementador sira tenke seriu no forte, se lae violencia sei kontinua.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Bele hamosu opiniaun barak liu husi media, maibe se la iha mudansa iha valores kultura no social, igualidade jeneru susar atu iha.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Ita bele resolve impaktu husi violencia, maibe se ita la konsege sobu fiar no valores kulturais nebe sempre fo valor no forsa ba mane sira, entaun violencia sei lao.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Se ita konsidera cultura nudar faktor importante ida ba violencia hasoru feto, ita bele komesa husi ita nia uma laran, husi ita nia an, husi ita nia fuan, no ho ita nia relasaun tomak ho ema seluk. Se ita gestiona husi ita nia an no kultura rasik, ita sei hatene valores cultura nebe mak la valoriza feto maluk sira nudar ema hanesan ita. Husi neba, ita tenke brani muda ita nia an uluk depois ba ema seluk.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Presiza kooperasaun diak ho entidade tomak, liu-liu lider tradisional sira, igreja katolika no relijiaun seluk-seluk nebe mak esiste ita Timor Leste. Nunee mos, estadu Timor Leste nebe mak ratifika ona CEDAW iha obrigasaun atu implementa. AMKV, Rede Feto, Fokupers, no sst tenke ejiji nafatin ba governu se deit mak ukun.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;Ikus liu, mak ita hotu-hotu presiza esforsu an atu involve mane nudar parseiru hodi luta kontra violencia no luta ba iqualidade jeneru. Tamba mane sai faktor determinante ida!&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ol&gt;              &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: right;" align="right"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: right;" align="right"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  &gt;ASOSIASAUN MANE KONTRA VIOLENSIA (AMKV) - TIMOR LESTE&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;span style=";font-family:&amp;quot;;font-size:100%;color:black;"   &gt;                                                                        Farol-Dili. Tel.7264240. Email: &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;u&gt;&lt;span style=";font-family:&amp;quot;;color:blue;"  &gt;kontraviolensia2002@yahoo.com&lt;/span&gt;&lt;/u&gt;&lt;/span&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-7741566634231242539?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/7741566634231242539/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/oinsa-involve-mane-iha-asuntu-jeneru.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/7741566634231242539'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/7741566634231242539'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/oinsa-involve-mane-iha-asuntu-jeneru.html' title='OINSA INVOLVE MANE IHA ASUNTU JENERU?'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://4.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpbEArLrYI/AAAAAAAAAgM/M7CMUYlL2x0/s72-c/S5002821+kondisaun+estrada+ne%27ebe+aat-1.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-2476087191456052751</id><published>2009-11-10T22:19:00.001-08:00</published><updated>2009-11-10T22:30:37.475-08:00</updated><title type='text'>ASOSIASAUN MANE KONTRA VIOLENSIA (AMKV)</title><content type='html'>&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpZvx52aoI/AAAAAAAAAgE/fC1751yxJQI/s1600-h/S5002237.JPG"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 320px; height: 240px;" src="http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpZvx52aoI/AAAAAAAAAgE/fC1751yxJQI/s320/S5002237.JPG" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5402729380369033858" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-style: italic;font-size:85%;color:black;"  lang="PT" &gt;Dili-Timor Leste / Rede Feto Timor Leste&lt;/span&gt;&lt;br /&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT" &gt;&lt;br /&gt;&lt;/span&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT" &gt;Asosiasaun Mane Kontra Violensia (AMKV) hanesan organizasaun national ida nebe foka liu ba enkoraja mane nia partisipasaun iha luta ba igualdade Jeneru. &lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="IT" &gt;AMKV formalmente harii hanesan organizasaun nao govermental iha tinan 2002&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;ho membru la too ema nain 10. &lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT-BR" &gt;Maibe ho prosesu atividade nebe AMKV halao, agora besik ema nain 200 sai ona membru AMKV. Membru sira laos deit&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;hela iha&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Dili laran maibe sira mos hela iha Ulmera-Liquisa, Behau-Manatuto, Talitu-Aileu, Iliomar/Natura-Lospalos, Gleno-Ermera, Auhun-Dili no fatin seluk seluk tan.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;    &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 13pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT-BR" &gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;Visaun AMKV :&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT-BR" &gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;ul&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT-BR" &gt;Komunidade Timor Leste nebe demokratis no livre husi diskriminasaun no violensia&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT-BR" &gt;Komunidade nebe moris iha igualdade nia laran&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT-BR" &gt;Livre husi diskriminasaun baseia igualdade ba jeneru, moris igualdade justisa no ekonomia nia laran husi aspeitu oi-oin iha komunidade nia moris&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;        &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 13pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT-BR" &gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;Misaun AMKV :&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT-BR" &gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;ul&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT-BR" &gt;Halao edukasaun popular baseia ba igualdade jeneru no justisa ba direitu humanus&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT-BR" &gt;Hamoris konsensia komunidade baseia ba igualdade jeneru&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT-BR" &gt;Hamoris rede serbisu entre mane no feto I individual sira nebe mak iha interese ba luta igualdade jeneru nia iha rurais.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT-BR" &gt;Halao advokasia husi nivel nasional to’o base.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;          &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; line-height: 14.4pt;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="PT-BR" &gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;span style="font-weight: bold;"&gt;Atividade nebe AMKV halao :&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span lang="PT-BR"  style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;ul&gt;&lt;li&gt;&lt;span lang="PT-BR"  style="font-size:100%;"&gt;Dezemvolve uluk relasaun serbisu ho organizasaun, grupu, ema importante sira hodi bele kolia “ajenda komun ida”. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span lang="ES"  style="font-size:100%;"&gt;Halo actividade espesifiku hanesan, diskusaun ho lian nain/autoridade local sira iha nivel suco. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span lang="ES"  style="font-size:100%;"&gt;Organiza refleksaun internal ho mane sira. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span lang="ES"  style="font-size:100%;"&gt;Organiza joven mane sira hodi tein hamutuk. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span lang="ES"  style="font-size:100%;"&gt;Organiza membru AMKV rasik hodi fahe brosur iha mikrolet laran no diskute direitamente ho sira.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span lang="ES"  style="font-size:100%;"&gt;Halao treinamentu skill ba chefe de suco sira, nebe mak sai ona memberu AMKV hodi sira bele sai focal point iha distritu. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span lang="ES"  style="font-size:100%;"&gt;Organiza workshop hamutuk ho participante feto sira, hodi ita bele hatene oinsa mane sira rona feto sira ninia perpektiva. Ida nee hanesan test ida ba membru AMKV rasik.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="ES" &gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;br /&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;                &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: right;" align="right"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="ES" &gt;ASOSIASAUN MANE KONTRA VIOLENSIA (AMKV) - TIMOR LESTE&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: right;" align="right"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="ES" &gt;Farol-Dili. Tel.7264240. Email: &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;u&gt;&lt;span style=";color:blue;"  lang="ES"&gt;kontraviolensia2002@yahoo.com&lt;/span&gt;&lt;/u&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;color:black;"  lang="ES" &gt; &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-2476087191456052751?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/2476087191456052751/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/asosiasaun-mane-kontra-violensia-amkv.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/2476087191456052751'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/2476087191456052751'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/asosiasaun-mane-kontra-violensia-amkv.html' title='ASOSIASAUN MANE KONTRA VIOLENSIA (AMKV)'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://2.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpZvx52aoI/AAAAAAAAAgE/fC1751yxJQI/s72-c/S5002237.JPG' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-5996202309981180490</id><published>2009-11-10T22:15:00.000-08:00</published><updated>2009-11-10T22:19:52.606-08:00</updated><title type='text'>SAIDA MAKA KOMUNIDADE RURAIS HANOIN KONA-BA VIOLENSIA DOMESTIKA</title><content type='html'>&lt;div style="text-align: justify;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpXGXvvBWI/AAAAAAAAAf8/fi2BkJ6LywU/s1600-h/ScannedImage-2+violensia.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 318px; height: 320px;" src="http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpXGXvvBWI/AAAAAAAAAf8/fi2BkJ6LywU/s320/ScannedImage-2+violensia.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5402726469949392226" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-style: italic;font-size:100%;" &gt;Dili-Timor Leste / Rede Feto Timor Leste&lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;br /&gt;&lt;/span&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;"  class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="" lang="ES"&gt;Atu komemora Loron 16&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Aktivismu Kontra Violensia, Rede Feto hamutuk serbisu hamutuk ho AMKV no FINAHADA komesa loron 4 Dezembru 2007, halao workshop iha 5 sub distritu Los Palos hanesan Luro, Tutuala, Iliomar, Moro no Los Palos Kota. Objetivu husi workshop ida ne’e mak atu bele hanoin fila fali feto nia luta ba movimentu para bele hetan sira nia direitu, no livre husi violensia domestika.&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Durante&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Workshop ne’e pergunta barak mosu relasaun ho problema nebe akontese iha uma laran. Saida deit mak sira husu ba fasilitador sira, mai ita tuir hakerek ida ne’e.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;"  class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style="" lang="ES"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;P&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;: Violensia mosu laos deit iha nivel ki’ik maibe iha nivel a’as mos iha. &lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;Nudar organizasaun nebe interese ba problema violensia domestika oinsa ita bo’ot bele buka solusaun no rezolve problema hirak ne’e?&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;R&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;: Violensia Domestika bele mai husi ema ki’ik no ema&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;bo’ot. Timor Leste agora ratifika ona lei kona ba CEDAW (Konvensaun atu Halakon Diskriminasaun Kontra Feto). Dala ruma problema violensia domestika bele mosu iha daerah isoladu, ida nee bele sai responsibilidade husi&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;autoridade lokal hanesan : Chefe de Aldeia, Chefe do Suco, Conselho de Suco, Chefe do Posto, Polisia atu bele buka dalan para bele hetan solusaun diak. &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal"  style="line-height: 13pt; text-align: justify;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal"  style="line-height: 13pt; text-align: justify;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal"  style="line-height: 13pt; text-align: justify;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;P&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;: Ami sinte katak kultura ne’e diak ba&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;povo Timor atu bele hametin relasaun familia. Maibe&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;kultura Timor&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;mos bele kria violensia hasoru feto. &lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="ES"&gt;Favor esplika klean liu tan atu ami bele komprende.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="IT"&gt;R&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="IT"&gt;: Kultura ne’e diak duni atu bele hametin nafatin relasaun&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;familia entre mane san ho feto san. Maibe kuando ita hare fila fali realidade maka akontese nunka mais beneficiaries ba labarik feto nebe atu kaben; beneficiaries ne’e ba deit nia tiu, na’an no inan-aman. Saida maka akontese kuando sira hari’i uma kain ida, dala ruma mosu konflito (baku malu,tolok malu imklui soe malu). Husi hahalok ne’e mosu violensia oin-oin, nebe feto sempre hasoru.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal"  style="line-height: 13pt; text-align: justify;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="IT"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="IT"&gt;P&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="IT"&gt;: Iha uma kain ida ladun iha transparansia kona ba orsamento. Fen sempre husu atu sosa buat ruma maibe hau la fo tamba osan laiha. Kuando iha uma laran orsamento la sufsenti no mosu problema aihan laiha, ne’e violensia ka lae?&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="IT"&gt;R&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="IT"&gt;: Ne’e Violensia duni, tamba kuando ita nia uma laran laiha sufiseinte ba aihan ne’e ita dehan violensia ekonomia; &lt;span style=""&gt; &lt;/span&gt;laiha nutrisaun mos tama iha violensia ekonomia.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p class="MsoNormal"  style="line-height: 13pt; text-align: justify;font-family:times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="IT"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="ES"&gt;P&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="ES"&gt;: Kuando ami nudar laen ba toos, sira iha uma atu tein, hare labarik no seluk tan. Durante hau fila almosu seidauk pronto, hau hakilar, no tolok tan, tamba hau hamlaha. Fen ninia knar atu tein, fase roupa no seluk. Hau halo hanesan ne’e, violensia direitu feto nian ka lae?&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="ES"&gt;R&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="ES"&gt;: Direito entre feto no mane nian hanesan deit. Desde ita nia moris iha mundu ita iha ona&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;direito atu moris, direito hetan aihan, direito atu hetan edukasaun, saude, foti desizaun, servisu, hili ita nia fen ka laen no seluk tan. Direito ho knar dala ruma ita nudar ema sempre interpreta sala nomos tamba ita nia hanoin katak feto ninia knar no direito la hanesan ho mane, ne’e sala. Knar ita nudar fen ho laen hanesan deit iha fatin hot-hotu maibe tamba tradisaun Timor Leste ne’ebe sei uza sistema patriarki halao feto hanesan segundu klase. &lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;Ita hare husi aspeitu direito umanus, feto ho mane iha direitu hanesan, tamba mane mos bele tein, feto mos bele ba toos. Ne’e laos viola sira ninia direito tamba dala ruma feto servisu barak liu duke mane. Kuandu ita hadomi ita nia fen, tenki kria komunikasaun ne’ebe diak atu la bele hakilar malu, tamba hakilar no tolok bele mosu violensia.&lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;P&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;. &lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;Kona ba violensia domestika nebe fen laen baku malu, depois sira lori keixa ne’e ba polisia. Hau sente laran todan, imos ba chefe de Aldeia sira, tamba tauk ami rezolve iha uma laran deit (rezolve liu adat). Ami sente ne’e diak?&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;R&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;. &lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;Kuando ita bo’ot sira tauk atu ba keixa (liu-lui ba inan feto sira, oan feto sira), ita sempre vitima nafatin tamba dala ruma problema ne’e bele akontese fila fali iha familia laran. Laen sira sente no hanoin katak bele halo fali depois fo kulpa deit liu husi adat. Ne’e ladiak. Labele tauk atu keisa no hato’o keisa ba chefe do aldeia, Suco, Concelho Suco, Chefe de Posto, Polisia nudar&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Autoridae lokal. Tanba ne’e sira nia knar atu bele responde populasaun ninia nesesidade. Agora Timor Leste mos ratifika tiha ona lei ida nebe fo proteje ba feto liu husi diskriminasaun hot-hotu ho naran: CEDAW= Convensaun Atu halakon Diskriminasaun Kontra Feto. &lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;P&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;: &lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;Ohin ita dehan katak violensia seksual iha ba labarik&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;sira nebe iha tinan ki’ik (tinan 10 ba kraik), tamba saida maka ita dehan violensia seksual. Ita hatene katak seksual ne’e diak no laiha obrigasaun?&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;R&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;: &lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;Los duni, kuandu laiha obrigasaun (halo tamba gosta malu, ne’e&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;laos violensia), maibe kuando ita halo relasaun seksual ho labarik sira nebe tinan 10 ba kraik ne’e naran violensia seksual. &lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;Ami dehan&lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt; hanesan &lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;ne’e tamba ita viola sira nia direitu atu bele moris livre iha sosiedade nia let. Labarik tinan 10 ba kraik mos seidauk bele hatene diak no a’at ba sira nia moris. &lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;Tamba ne’e&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;bele fo impakto ba sira ninia saude iha futuru.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="IT"&gt;P&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="IT"&gt;: Feto ho mane namora to’o hetan oan. Maibe durante labarik ne’e moris, mane lakohi fali nia namora. Tamba tauk moe, feto nia inan-aman rezolve problema ne’e liu husi adat (uza sistema tradisional) nebe fo multa deit ba mane. &lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;Ne’e tama violensia ka lae?&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;R&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;: Kuando problema ne’e rezolve liu husi sistema tradisional,&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;ita bele dehan ne’e diak. Maibe feto ne’e sai vitima nafatin, tamba dala ruma mane sira bele halo fila fali hahalok ne’e ba feto seluk. Agora Timor Leste iha ona lei kona ba oinsa atu bele rezolve problema ne’e liu husi prosesu tribunal, atu oan ho fen bele hetan responsabel husi mane to’o labarik ne’e bo’ot ona (tinan 17), liu husi mane nia riku soin (Salario, Rai, natar no seluk tan).&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;P&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;: Primas ho primus gosta malu, maibe inan &amp;amp; aman la fo, ne’e violensia ka&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;lae?&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;R&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;: Ida ne’e naran violensia tamba inan &amp;amp; aman viola oan nia direitu atu hili ninia fen ka laen. Ema seluk labele foti desizaun ida ne’e tamba ne’e direito ema idak-idak nian&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;(maske nia hanesan inan &amp;amp; aman). Tamba inan aman la fo nia oan direitu ida ne’e, sira nia oan bele stres no hetan moras oi-oin. Ne’e&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;violensia psikolojia.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;P&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;: Fen ho laen selingkuh. Fen selingkuh ba mane seluk, mane mos selingkuh ba feto seluk. Ne’e violensia ka lae?&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;R&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;: Hau sente kazu ne’e ladun akontese, maibe kuando iha duni depende ba feto ho mane nebe selingkuh. Se sira domin nafatin no laiha impaktu ba sira nia uma laran, ne’e hau sente laos violensia. &lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;Maibe kuando sira hatene depois to’o baku malu, ketak malu ne’e bele tama violensia fisiku tamba baku malu, bele mos tama violensia psiokolojia, tamba bele mosu stres no bulak.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;P&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;: Oinsa ita atu bele uza ita nia direito kuando inan-aman obriga ita atu kaben ho mane no feto nebe ita la gosta. Ema sempre dehan labele kontra inan-aman ninia hakarak, atu labele kona malisan (kutukan). Ida ne’e tama iha violensia ka lae?.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div style="text-align: justify;"&gt;  &lt;/div&gt;&lt;p style="text-align: justify;font-family:times new roman;" class="MsoNormal" &gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;R&lt;/span&gt;&lt;/b&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;: Kultura, ema iha nebe deit sempre iha, nomos kultura nebe bele hasae ita ninia dignidade. Maibe iha kultura balu bele mos viola fali ema seluk ninia direito atu hili ita nia fen/laen. Ne’e direito ema idak-idak nian nebe ema seluk labele obriga. Ohin ita esplika katak kaben ho mane no feto nebe ita la gosta ne’e viola ita ninia direito, tamba sistema tradisaun ita nebe tenki tuir atu labele hetan malisan. Impaktu husi ne’e ba ita nia moris hanesan familia ida nebe &lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT-BR"&gt;bele akontese hanesan : ketak malu lalais, baku malu no seluk tan. &lt;/span&gt;&lt;span style=";color:black;"  lang="PT"&gt;Ne’e tama iha violensia ona.***&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-5996202309981180490?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/5996202309981180490/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/saida-maka-komunidade-rurais-hanoin.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/5996202309981180490'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/5996202309981180490'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/saida-maka-komunidade-rurais-hanoin.html' title='SAIDA MAKA KOMUNIDADE RURAIS HANOIN KONA-BA VIOLENSIA DOMESTIKA'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpXGXvvBWI/AAAAAAAAAf8/fi2BkJ6LywU/s72-c/ScannedImage-2+violensia.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-3551900996957498068</id><published>2009-11-10T22:09:00.000-08:00</published><updated>2009-11-10T22:15:14.853-08:00</updated><title type='text'>MANE HANESAN PARSEIRU ATU HALAKON VIOLENSIA HASORU FETO</title><content type='html'>&lt;a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpWMZezaZI/AAAAAAAAAf0/ay3GyKCmq14/s1600-h/diskriminasaun+kontra+feto3.jpg"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 320px; height: 181px;" src="http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpWMZezaZI/AAAAAAAAAf0/ay3GyKCmq14/s320/diskriminasaun+kontra+feto3.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5402725473982835090" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;span style="font-style: italic;" lang="PT-BR"&gt;&lt;span style="font-size:85%;"&gt;Deklarasaun BANGKOK Setembru 2007 / Rede Feto Ti&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;span style="font-style: italic;font-size:85%;" &gt;mor Leste&lt;/span&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;        &lt;p class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Konferensia Bangkok halao iha loron 3-4 fulan Setembru 2007 liu husi inisiativa Governu Thailandia, Eskritoriu Rejional UNIFEM ba Leste no Sudueste Aziatiku ho mos suporta husi&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;Komite Nasional UNIFEM Australia no Singapura.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;    &lt;p class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;Konferensia Bangkok ne’e halao ho objectivu atu hamosu forum iida iha rejiaun leste no Sudueste Aziatiku ba mane hanesan parseiru no avogadu atu sira bele partilla ho feto sira, dalan nebe mane sira halo atu hakottu violensia hasoru feto iha sira nia asaun pessoal nomos sira nia papel iha instituisaun ne’ebe sira serbisu.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;Objectivu ida ne’e mosu tamba haree katak iha nesesidade boot tebes atu hamosu liu husi dalan nebe sistematiku, groupu importante mane nian atu halao advokasia kona ba valor no praktika nebe umanu no sensitiva hodi nunee feto no mena foin sae sira, mane no feto adultu sira bele hamutuk harii kultural no komunidade nebe iha paz, seguransa nomos igualdade iha relasaun jeneru nian.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;    &lt;p class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;Konferensia Bangkok halibur hamutuk ema 220 husi nasaun 11 no parseiru dezenvolvimentu ho ajensia nasaun unidas nebe ativu iha area igualdade jeneru.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;    &lt;p class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="PT-BR"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;Konferensia ida ne’e hamosu deklarasaun Konferensia Bangkok kona ba mane hanesan parseiru atu halakon violensia hasoru feto. &lt;/span&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Partisipante ne’ebe partisipa iha Konferensia Bangkok deside pontu 7 importante hanesan tuir mai ne’e :&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;ol style="margin-top: 0cm;" start="1" type="1"&gt;&lt;li class="MsoNormal" style=""&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Partisipasaun mane, mane foin-sa’e no      mane adultu hanesan parseiru no advogadu iha kombate hasoru violensia liu-liu      violensia hasoru feto;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li class="MsoNormal" style=""&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Parseiru ida ne’e tenke halo iha      nivel hotu, hahu husi ida-idak ninia uma-kain hodi hamosu kultural non      violenta iha familia nia laran;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li class="MsoNormal" style=""&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Mane adultu iha responsibilidade boot      tebes atu hatudu iha sira nia moris no serbisu loron-loron hahu kedas husi      uma aran, katak ho praktika deit mak bele hadae’t&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;kulutra non violensia ba ema seluk;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li class="MsoNormal" style=""&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Instituisaun estadu ne’ebe iha nasaun      barak mane mak sei domina tenki sensivel duni ba kestaun violensia hasoru      feto, liu-liu instituisaun justica, seguransa no hirak ne’ebe hato’o      serbisu sosial ba populasaun hanesan saude, solidaridade sosial, edukasaun      no seluk tan&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li class="MsoNormal" style=""&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Enforsu hirak ne’e hotu tenki halibur      komponente hotu iha sosiedade nia laran, hanesan ema sidadun simples, ema      nebe serbisu ba estadu, ema nebe serbisu iha organizasaun sosiedade civil,      imprezariu, lider komuntarius nomos lideres konfisoens relijiozas&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ol&gt;    &lt;p class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Deklarasaun Bangkok &lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;ol style="margin-top: 0cm;" start="1" type="1"&gt;&lt;li class="MsoNormal" style=""&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Mane tenki hamriik iha oin tuir      tradizaun hatudu ona, laos atu simu deit “barlaque” maibe defende feto      husi violensia;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li class="MsoNormal" style=""&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Hamrik iha oin, signifika mos sai      ezemplu hodi hanorin oan mane nomos oan feto sira atu hatene reispeita      malu iha ida-idak ninia diferensa jeneru, personalidade no karakter hodi      nune’e bele hadook husi violensia;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li class="MsoNormal" style=""&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Mane ne’ebe hamriik iha estadu nia      ooin, tenki hatene reispeitu feto hahu husi sira nia hahalok lor-loron too      fali iha politika, lejislasaun no serbisu ne’ebe sira tenki hato’o hodi      prevene violensia no proteje feto ne’ebe mak sai vitima ba violensia;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;li class="MsoNormal" style=""&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Mane iha Timor Leste tenki hahu      organiza aan diak liu-tan hodi bele partisipa ho metodu ne’ebe efisiente      atu kombate violensia hasoru feto atu bele sai parseiru ne’ebe kridive no      advogado ne’ebe ma efeitivu iha kazu importante boot ida iha nia rain.&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ol&gt;    &lt;p class="MsoNormal"&gt;&lt;span style="" lang="IT"&gt;Mai ita halokan violensia kontra feto iha Timor Leste!&lt;span style=""&gt;   &lt;/span&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-3551900996957498068?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/3551900996957498068/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/mane-hanesan-parseiru-atu-halakon.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/3551900996957498068'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/3551900996957498068'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2009/11/mane-hanesan-parseiru-atu-halakon.html' title='MANE HANESAN PARSEIRU ATU HALAKON VIOLENSIA HASORU FETO'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://1.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SvpWMZezaZI/AAAAAAAAAf0/ay3GyKCmq14/s72-c/diskriminasaun+kontra+feto3.jpg' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry><entry><id>tag:blogger.com,1999:blog-5321592864361108772.post-6892120205610791710</id><published>2008-11-19T21:04:00.000-08:00</published><updated>2009-11-19T21:10:33.516-08:00</updated><title type='text'>Women’s Justice Unit - JSMP selebra loron dizaseis dias kampanha kontra Violensia iha Restaurante Maubere.</title><content type='html'>&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;a style="font-family: times new roman;" onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwYj_OTun2I/AAAAAAAAAi0/6n5EFeiqcQs/s1600/16+day+violence-diamond.gif"&gt;&lt;img style="margin: 0pt 10px 10px 0pt; float: left; cursor: pointer; width: 145px; height: 145px;" src="http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwYj_OTun2I/AAAAAAAAAi0/6n5EFeiqcQs/s320/16+day+violence-diamond.gif" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5406047971784433506" border="0" /&gt;&lt;/a&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt;&lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style="font-style: italic;font-size:100%;" &gt;&lt;span style="font-size:85%;"&gt;Dili- Timor Leste,&lt;span style=""&gt;  &lt;/span&gt;6 Dezembru 2006 / JSMP - Press Release,&lt;/span&gt;&lt;span style=""&gt;&lt;span style="font-size:85%;"&gt; &lt;/span&gt; &lt;/span&gt;&lt;/span&gt;    &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Iha loron 5 de Dezembro 2006, WJU-JSMP selebra loron dizaseis dias kampanha kontra Violensia ho tema “HAPARA VIOLENSIA, PROMOVE DIREITUS HUMANUS, HAMORIS PAZ NO JUSTISA IHA FAMILIA, KOMUNIDADE NO NASAUN” iha Maubere Restaurante Dili. Iha selebrasaun ne’e mais ou menus ema nain 39,&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;inklui feto sira ne’ebe serbisu iha area justisa hanesan Juiza, Procuradoria, Defensoria Publiku, Advogada, UNPOL, PNTL, NGO nasional ne’ebe durante ne’e serbisu iha area genero&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;hotu-hotu marka prezensa iha han meio-dia hamutuk&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;ne’e. &lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Aktividade ida ne’e hetan suporta hosi OXFAM Australia nomos UNIFEM. Seremonia ne’e hahu ho abertura hosi Acting Directora JSMP Sra. Maria Vasconselhos nebe hato’o introdusaun kona-ba papel Unidade Feto (WJU) iha JSMP nomós objectivu hosi actividadi ne’e. Alein ne’e Coordenador UNIFEM Timor Leste Sra. Milena Pires hato’o lia menon husi karta ne’ebe Directora Exevutiva UNIFEM haruka. Iha tempu ne’e mos representante hosi Oxfam Australia Sr. Mario Araujo, nebe iha nia lia menon hateten katak NGO sira ne’ebe mak durante ne’e servisu iha asuntus gender ou ajuda feto maluk sira atu servisu hamutuk nomós suporta/reforsa linha servisu lalos atu halo compitisaun.&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Antes han meio dia sei iha seksaun ida nebe Sra. Juiza Jacinta hosi Tribunal Recurso nomos Sr. Luis de Oliveira husi Victim Support Service (VSS) JSMP, sira idak-idak apresenta materia kona-ba oinsa feto liu-liu vitima ba kazu violensia seksual nomós violensia domestika atu asesu ba justisa formal,&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;lei ne’ebe atu proteze direitu feto vitima, nomós&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;oinsa atu suporta ou fó assistensia ba vítima durante ne’e. Iha aprezentasaun materia ne’e Sra, Juiza Jacinta hateten katak to’o ohin loron seidauk iha lei ida espesifiku atu regula kona-ba protesaun vitima nian, maibe lei ne’ebe aplika ba kazu ne’e mak hanesan kodigu penal ne’ebe Timor leste adopta hosi Indonesia liu-liu artigu 356 KUHP kona-ba ofensas corporais (akontese iha familia nia laran hanesan aman/inan ba oan, oan ba man/inan) bele kategori hanesan hahalok Violensia Domestika nomos artigu 285 KUHP kona-ba Violasaun seksual. Alein ne’e Juiza Jacinta mos hateten katak NGO sira ne’ebe mak suporta ba vítima atu fo koragem nafatin ba vítima atu la dada fali sira nia kazu. Iha parte seluk aprezentasaun materia husi Sr. Luis Oliveira katak tuir sira nia esprensia durante ne’e fó asistensia legal ba vitima feto no labarik husi krimi violensia domestika no violensia seksual, sira senti katak feto ne’ebe&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;hanesan vítima ladun hetan protesaun husi lei ne’be aplikabel iha Timor Leste. Nune’e mós autor lei nain sira ne’ebe atende kazu violensia domestika no violensia seksual ladun sensitivu. Tanba ne’e vítima sira hotu ne’ebe VSS akompaña no fornese asistensia legal ladu’un hetan rejultadu ne’ebe justu tuir lei konstituisuan RDTL nian. Sr. Luis Oliveira mos rekomenda katak ita hotu tenke tau iha idak-idak nia hanoin kona-ba prinsipiu katak “ Lialos sempre mai hosi vitima” signifika katak atu hare nomos tetu ba interese vítima nian iha prosesu justisa. Tanba vítima mós nu’udar parte integral iha kontestu prosesuál iha kazu krimi&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;ida nia laran. &lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Depois de aprezentasaun materias ne’e, kontinua ho han meiudia hamutuk. Kontinua alao diskusaun grupu ho objektivu atu&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;identifika problema ne’ebe mak vitima violensia seksual no violensia domestika infrenta liu-liu atu assesu ba Justisa Formal, protesaun no mos asistensia ka suporta ne’ebe nesesariu. Rezultado husi diskusaun grupu ne’e konsege identifika problema nomós fo&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;rekomendasaun hirak ne’ebe mak tuir mai ne’e : &lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Iha grupu mais ou menus hat mak identifika problema kuaze hotu-hotu hato’o katak kazu violensia domestika antes krizi nomos depois de krizi, barak liu halo mediasaun iha nivel polisia, dalaruma mós to’o deit iha Gabinete Prokuradoria nian no la kontinua ba to’o tribunal, sidauk iha lei espesifik kona ba protesaun ba testamunha inkliu vítima, nomós la dun iha sosializasaun kona ba lei ne’ebe aplikabel.&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Nune’e mós&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;hanesan assistensia ka suporta ba vítima violensia domestika no violensia seksual, hosi Advogado ou NGO ne’ebe fo assistensia hanesan VSS, FOKUPERS, PRADET kona-ba kazu rua ne’e ladu’un iha assesu&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;ba informasaun.&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;   &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Kondisaun ida ne’e sai pior liu tan tamba liu-liu iha capital Dili Polisia VPU la funsiona, nune’e vítima husi kazu rua ne’e ladu’un assesu ba justisa formal tamba problema lingua no mós polisia ne’ebe atu responde ba situasaun vítima iha situasaun emergensia iha nivel inisiu mak Polisia Internasional ho interpreter ne’ebe ho indentidade maskulino ka mane. &lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Bazeia problema hirak ne’ebe grupu hat ne’e identifika, kada grupu hato’o sira&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;idak-idak nia rekomendasaun katak: kona-ba protesaun, presiza lei ida espesifiku hanesan lei violensia domestika, grupu sira ne’e mos ejiji para lei violensia domestika atu aprova lalais. No mos kona-ba assistensia karik bele iha advogado espesifik atu bele akompaña vítima husi faze investigasaun iha nivel polisia to’o Procuradoria no mós ba to’o tribunal hodi kopera ho autor tribunal sira hanesan Polisia no mós procurador hodi bele fo assistensia ne’ebe diak ba vitima ba kazu rua ne’e.&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;&lt;o:p&gt; &lt;/o:p&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;    &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Ikus liu Juiza Maria Natercia mos reforsa rekomendasaun hirak ne’e no fo komentario katak nia rasik nu’udar feto nia iha sentimentu ba feto ne’ebe sai vitima ba kazu rua ne’e. Maske nune’e, nia rasik labele halo buat ida tamba nia Juiza ida tenke hatuur nia an imparsialmente, ne’e duni nia rekomenda katak bainhira advogado ou NGO ruma ne’ebe fo asistensia ba feto ou akompaña vítima ba tribunal tenke prepara ka fó kouragem ba vítima atu koalia los, la bele hanorin vítima kona ba faktus nomós la bele&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;  &lt;/span&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;lohi iha tribunal tamba hahalok hanesan ne’e hanaran simulasaun vítima ou vítima inventa nia deklarasaun. Hahalok ne’e tui lei konsidera hanesan mos kontra lei.&lt;/span&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;    &lt;/span&gt;&lt;/p&gt;    &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style="font-size:100%;"&gt;Seremonia ida ne’e hetan antusiasmu hosi partisipantes hotu, ne’ebe lao durante horas tolu nia laran komesa hosi 12 : 00 Htl to’o 15 : 00 Htl.&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;  &lt;p class="MsoNormal" style="text-align: justify; font-family: times new roman;"&gt;&lt;span style=";font-size:100%;" &gt;   &lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class="blogger-post-footer"&gt;&lt;img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/5321592864361108772-6892120205610791710?l=16daykontraviolensia.blogspot.com' alt='' /&gt;&lt;/div&gt;</content><link rel='replies' type='application/atom+xml' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/feeds/6892120205610791710/comments/default' title='Post Comments'/><link rel='replies' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2008/11/womens-justice-unit-jsmp-selebra-loron.html#comment-form' title='0 Comments'/><link rel='edit' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/6892120205610791710'/><link rel='self' type='application/atom+xml' href='http://www.blogger.com/feeds/5321592864361108772/posts/default/6892120205610791710'/><link rel='alternate' type='text/html' href='http://16daykontraviolensia.blogspot.com/2008/11/womens-justice-unit-jsmp-selebra-loron.html' title='Women’s Justice Unit - JSMP selebra loron dizaseis dias kampanha kontra Violensia iha Restaurante Maubere.'/><author><name>Rede Feto Timor Leste</name><uri>http://www.blogger.com/profile/16020399593346746263</uri><email>noreply@blogger.com</email><gd:image rel='http://schemas.google.com/g/2005#thumbnail' width='30' height='32' src='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SptrUiSzxHI/AAAAAAAAAM8/1oEbU4bHVCQ/S220/logo+Rede+ho+title.gif'/></author><media:thumbnail xmlns:media='http://search.yahoo.com/mrss/' url='http://3.bp.blogspot.com/_rxxZq2IawS0/SwYj_OTun2I/AAAAAAAAAi0/6n5EFeiqcQs/s72-c/16+day+violence-diamond.gif' height='72' width='72'/><thr:total>0</thr:total></entry></feed>
